«Մելիտոպոլ»–ի խմբագրումների տարբերություն
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.8.7 |
չ -dead-url=yes , +url-status=dead ; -dead-url=no, +url-status=live |
||
Տող 29. | Տող 29. | ||
|կենտրոնի բարձրություն = |
|կենտրոնի բարձրություն = |
||
|կլիմա = բարեխառն-մայրցամաքային |
|կլիմա = բարեխառն-մայրցամաքային |
||
|բնակչություն = 156 962<ref>{{cite web|url=http://www.ukrstat.gov.ua/druk/katalog/nasel/chnas.zip|title=""Чисельність наявного населення України на 1 січня 2012 року"" ժողովածու, պատրաստված է Ուկրաինայի վիճակագրության պետական կոմիտեի կողմից|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CWxJbr3I?url=http://www.ukrstat.gov.ua/druk/katalog/nasel/chnas.zip|archivedate=2012 թ․ նոյեմբերի 29|accessdate=2013 թ․ օգոստոսի 1| |
|բնակչություն = 156 962<ref>{{cite web|url=http://www.ukrstat.gov.ua/druk/katalog/nasel/chnas.zip|title=""Чисельність наявного населення України на 1 січня 2012 року"" ժողովածու, պատրաստված է Ուկրաինայի վիճակագրության պետական կոմիտեի կողմից|archiveurl=https://www.webcitation.org/6CWxJbr3I?url=http://www.ukrstat.gov.ua/druk/katalog/nasel/chnas.zip|archivedate=2012 թ․ նոյեմբերի 29|accessdate=2013 թ․ օգոստոսի 1|url-status=live}} {{ref-ua}}</ref> |
||
|մարդահամարի թվական = 2012 |
|մարդահամարի թվական = 2012 |
||
|խտություն = 3195 |
|խտություն = 3195 |
||
Տող 35. | Տող 35. | ||
|կրոնական կազմ = |
|կրոնական կազմ = |
||
|տեղաբնականուն = |
|տեղաբնականուն = |
||
| լեզու = [[Ուկրաիներեն]], [[Ռուսերեն]]<ref>{{cite web|url=http://korrespondent.net/ukraine/politics/1384181-russkij-yazyk-stal-regionalnym-dlya-zaporozhskoj-oblasti|title=Ռուսերենը դարձավ Զապորոժիեի մարզի համար մարզային լեզու|date=16.08.2012|publisher=[[korrespondent.net]]|archiveurl=https://www.webcitation.org/6A0qdXmoe?url=http://korrespondent.net/ukraine/politics/1384181-russkij-yazyk-stal-regionalnym-v-zaporozhskoj-oblasti|archivedate=2012 թ․ օգոստոսի 18|accessdate=2013 թ․ օգոստոսի 1| |
| լեզու = [[Ուկրաիներեն]], [[Ռուսերեն]]<ref>{{cite web|url=http://korrespondent.net/ukraine/politics/1384181-russkij-yazyk-stal-regionalnym-dlya-zaporozhskoj-oblasti|title=Ռուսերենը դարձավ Զապորոժիեի մարզի համար մարզային լեզու|date=16.08.2012|publisher=[[korrespondent.net]]|archiveurl=https://www.webcitation.org/6A0qdXmoe?url=http://korrespondent.net/ukraine/politics/1384181-russkij-yazyk-stal-regionalnym-v-zaporozhskoj-oblasti|archivedate=2012 թ․ օգոստոսի 18|accessdate=2013 թ․ օգոստոսի 1|url-status=live}} {{ref-ua}}</ref> |
||
|հեռախոսային կոդ = 619(2) |
|հեռախոսային կոդ = 619(2) |
||
|փոստային ինդեքսներ = 72300 |
|փոստային ինդեքսներ = 72300 |
||
Տող 55. | Տող 55. | ||
=== Կլիմա === |
=== Կլիմա === |
||
Մելիտոպոլում և [[Մելիտոպոլի շրջան]]ում կլիման [[Չափավոր ցամաքային կլիմա|չափավոր ցամաքային]] է շոգ, չոր ամառներով, հաճախակի են լինում [[երաշտ]]ներ և չորահողմեր, ձմեռը համեմատաբար ցուրտ է, սակավաձյուն է, դիտվում են փոշու փոթորիկներ։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +9,4 ˚C: Ամենացուրտ ամսվա ([[հունվար]]) միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3,5 ˚C-ից մինչև -4,5 ˚C-ի միջև, իսկ ամենատաք ամսվա ([[հուլիս]]) ջերմաստիճանը՝ 22,5-23,5 ˚C-ի միջև։ Տեղումների տարեկան քանակը կազմում է 400-450 մմ։ Ամռան սեզոնը Մելիտոպոլում սկսվում է [[մայիս]]ի 10-ից և տևում է 126-128 օր, երբեմն մինչև [[սեպտեմբեր]]ի կեսերը։ Տեղումները թափվում են կարճատև հորդառատ անձրևների տեսքով։ Երկու-երեք ամառներից մոտավորապես մեկը լինում է շատ շոգ և չոր, ուղեկցվում է չորահողմերով։ Աշունը Մելիտոպոլում այն տարվա եղանակն է, երբ օրական միջին ջերմաստիճանն իջնում է +15 ˚C-ից։ Սեպտեմբերի վերջին և [[հոկտեմբեր]]ի սկզբին դիտվում են առաջին ցուրտ եղանակները։ Տեղումները թափվում են անձրևների տեսքով, իսկ երբեմն ձյան տեսքով։ Գերիշխում են հյուսիսարևելյան [[քամի]]ները.<ref>{{Cite web |url=http://melitopolcity.info/ |title=Մելիտոպոլի բնությունը |accessdate=2016 թ․ մարտի 5 |archive-date=2012 թ․ մարտի 10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310232744/http://melitopolcity.info/ | |
Մելիտոպոլում և [[Մելիտոպոլի շրջան]]ում կլիման [[Չափավոր ցամաքային կլիմա|չափավոր ցամաքային]] է շոգ, չոր ամառներով, հաճախակի են լինում [[երաշտ]]ներ և չորահողմեր, ձմեռը համեմատաբար ցուրտ է, սակավաձյուն է, դիտվում են փոշու փոթորիկներ։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +9,4 ˚C: Ամենացուրտ ամսվա ([[հունվար]]) միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3,5 ˚C-ից մինչև -4,5 ˚C-ի միջև, իսկ ամենատաք ամսվա ([[հուլիս]]) ջերմաստիճանը՝ 22,5-23,5 ˚C-ի միջև։ Տեղումների տարեկան քանակը կազմում է 400-450 մմ։ Ամռան սեզոնը Մելիտոպոլում սկսվում է [[մայիս]]ի 10-ից և տևում է 126-128 օր, երբեմն մինչև [[սեպտեմբեր]]ի կեսերը։ Տեղումները թափվում են կարճատև հորդառատ անձրևների տեսքով։ Երկու-երեք ամառներից մոտավորապես մեկը լինում է շատ շոգ և չոր, ուղեկցվում է չորահողմերով։ Աշունը Մելիտոպոլում այն տարվա եղանակն է, երբ օրական միջին ջերմաստիճանն իջնում է +15 ˚C-ից։ Սեպտեմբերի վերջին և [[հոկտեմբեր]]ի սկզբին դիտվում են առաջին ցուրտ եղանակները։ Տեղումները թափվում են անձրևների տեսքով, իսկ երբեմն ձյան տեսքով։ Գերիշխում են հյուսիսարևելյան [[քամի]]ները.<ref>{{Cite web |url=http://melitopolcity.info/ |title=Մելիտոպոլի բնությունը |accessdate=2016 թ․ մարտի 5 |archive-date=2012 թ․ մարտի 10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120310232744/http://melitopolcity.info/ |url-status=dead }}</ref>: |
||
=== Ռելիեֆ === |
=== Ռելիեֆ === |
02:47, 3 Մարտի 2024-ի տարբերակ
Քաղաք | |||||
---|---|---|---|---|---|
Մելիտոպոլ | |||||
ուկրաիներեն՝ Мелітополь | |||||
| |||||
![]() | |||||
Երկիր | ![]() | ||||
Մարզ | Զապորոժիեի մարզ | ||||
Շրջան | Մելիտոպոլի շրջան | ||||
Համայնք | Զապորոժիեի մարզ, Դնեպրոպետրովսկի մարզ, Մելիտոպոլի շրջան, Melitopol Okrug? և Melitopolsky Uyezd? | ||||
Հիմնադրված է | 1784 թ. | ||||
Մակերես | 49,66[1] կմ² | ||||
ԲԾՄ | 38 մետր | ||||
Կլիմայի տեսակ | բարեխառն-մայրցամաքային | ||||
Պաշտոնական լեզու | ուկրաիներեն | ||||
Խոսվող լեզուներ | Ուկրաիներեն, Ռուսերեն[2] | ||||
Բնակչություն | 156 962[3] մարդ (2012) | ||||
Խտություն | 3195 մարդ/կմ² | ||||
Ազգային կազմ | ուկրաինացիներ, ռուսներ | ||||
Ժամային գոտի | UTC+2, ամառը UTC+3 | ||||
Հեռախոսային կոդ | 619(2) | ||||
Փոստային դասիչ | 72300 | ||||
Ավտոմոբիլային կոդ | AP | ||||
Պաշտոնական կայք | mlt.gov.ua | ||||
| |||||
Մելիտոպոլ (ուկրաիներեն՝ Мелітополь, հուն․՝ Μελιτόπολη — «մեղրի քաղաք»), քաղաք Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզի Մելիտոպոլի շրջանում։ Մելիտոպոլի շրջանի վարչական կենտրոնն է։
Նախկին անվանումներն են՝ Կիզ-Յար (մինչև 1816 թվականը), Նովոալեքսանդրովկա (մինչև 1842 թվականը)։
Գտնվում է Մոլոչնայա գետի ափին, Մոլոչնի լիմանի մոտ, որը գտնվում է Ազովի ծովի հարևանությամբ։
Քաղաքում գտնվում է Մելիտոպոլ երկաթուղային կայարանը՝ Ղրիմ տանող ճանապարհի տրանզիտային կետը։
Քաղաքից 10 կմ հեռավորության վրա գտնվում է «Քարե գերեզման» (ուկրաիներեն՝ Кам'яна́ моги́ла) բնական հուշարձանը։
Ֆիզիկա-աշխարհագրական բնութագիր
Կլիմա
Մելիտոպոլում և Մելիտոպոլի շրջանում կլիման չափավոր ցամաքային է շոգ, չոր ամառներով, հաճախակի են լինում երաշտներ և չորահողմեր, ձմեռը համեմատաբար ցուրտ է, սակավաձյուն է, դիտվում են փոշու փոթորիկներ։ Տարեկան միջին ջերմաստիճանը կազմում է +9,4 ˚C: Ամենացուրտ ամսվա (հունվար) միջին ջերմաստիճանը տատանվում է -3,5 ˚C-ից մինչև -4,5 ˚C-ի միջև, իսկ ամենատաք ամսվա (հուլիս) ջերմաստիճանը՝ 22,5-23,5 ˚C-ի միջև։ Տեղումների տարեկան քանակը կազմում է 400-450 մմ։ Ամռան սեզոնը Մելիտոպոլում սկսվում է մայիսի 10-ից և տևում է 126-128 օր, երբեմն մինչև սեպտեմբերի կեսերը։ Տեղումները թափվում են կարճատև հորդառատ անձրևների տեսքով։ Երկու-երեք ամառներից մոտավորապես մեկը լինում է շատ շոգ և չոր, ուղեկցվում է չորահողմերով։ Աշունը Մելիտոպոլում այն տարվա եղանակն է, երբ օրական միջին ջերմաստիճանն իջնում է +15 ˚C-ից։ Սեպտեմբերի վերջին և հոկտեմբերի սկզբին դիտվում են առաջին ցուրտ եղանակները։ Տեղումները թափվում են անձրևների տեսքով, իսկ երբեմն ձյան տեսքով։ Գերիշխում են հյուսիսարևելյան քամիները.[4]:
Ռելիեֆ
Քաղաքի և շրջանի տարածքը հիմնականում գտնվում է Մերձսևծովյան ցածրավայրում։ Իրենից ներկայացնում է հարթ, թեթևակի դեպի հարավ թեքված հարթավայր, որը հասնում է մինչև Սև և Ազովի ծովերը։
Հյուսիս-արևելքում շրջանի սահմանի մեջ է մտնում Մերձազովյան դաշտավայրը, որտեղ բարձրությունը ծովի մակարդակից կազմում է 150-250 և ավելի մետր։ Ամենախոշոր ջրագրական համակարգը Մոլոչնայա գետն է (197 կմ երկարություն, 3450 կմ² ավազանի մակերես), որը թափվում է Մոլոչնի լիմանի մեջ (168 կմ² մակերես)։ Մոլոչնայա գետի հիմնական վտակներն են՝ Չինգուլ (աջ), Կուրոշանի (Կրուլման), Յուշանլի, Արաբկա (ձախ)։
Արևմուտքում Մոլոչնի լիմանի մեջ թափվում է Տաշչենակ գետը։ Գետի հովիտն ունի սեղանակերպ տեսք, որի լայնությունը գետի միջին հոսանքում տատանվում է 2-5 կմ-ի միջև, իսկ Մոլոչնի լիմանի շրջանում կազմում է 9 և ավելի կիլոմետր։ Հովտի լանջերն անհամաչափ են։
Պատմություն
Մելոտոպոլյան տափաստաններում՝ փոխարինելով միմյանց, բնակվել են բազմաթիվ քոչվորական ժողովուրդներ՝ սկյութներ (մ.թ.ա. 7-րդ դարից), հոներ (մ.թ. 4-րդ դարից), ավարներ (6-րդ դարից), խազարներ (8-րդ դարից), պեչենեգներ (10-րդ դարից), թաթարներ (13-րդ դարից)։
1783 թվականից Մելոտոպոլի տարածքը մտել է Ռուսական կայսրության կազմի մեջ։ 1784 թվականի փետրվարի 2-ին ստեղծվել է Մելոտոպոլի գավառը, որի կենտրոնը պետք է դառնար Մելիտոպոլ քաղաքը։ Քաղաքի անվանումն առաջացել է հին հունարեն՝ μέλι «մեղր» (սեռական հոլով՝ μέλιτος) և πόλις «Պոլիս, քաղաք»[5]), Մոլոչնի լիմանի մոտ ժամանականին իբր գոյություն ունեցող Մելիտե հունական գաղութի հիշատակին[6], և այժմ «մեղրի քաղաք» անվանումը հաճախ օգտագործվում է որպես Մելոտոպոլի ոչ պաշտոնական անվանում։ Սակայն, շրջանի թույլ բնակեցված լինելու պատճառով քաղաքն այդպես էլ չի հիմնադրվել։ Երկար ժամանակ գավառը մայրաքաղաք չի ունեցել, այնուհետև 1796-1797 թվականները մայրաքաղաք է եղել Տոկմակ քաղաքը, իսկ 1801 թվականից՝ Օրեխով քաղաքը։
17-րդ դարի վերջին և 19-րդ դարի սկզբին ժամանակակից Մելիտոպոլի տեղում գոյություն է ունեցել նոգայական Կիզ-Յար գյուղը, իսկ 1814 թվականին գյուղի տեղում հիմնադրվել է Նովոալեքսանդրովկա ավանը։ Հայտնի չէ, թե երբ է հիմնադրվել Մելիտոպոլ քաղաքը, այդ պատճառով որպես հիմնադրման թվական են համարվում 1784-1814 թվականների միջև ընկած թվականներից որևէ մեկը[7]։
Բնակչություն
2012 թվականի դրությամբ բնակչության թիվը կազմում էր 156 962 մարդ[8], իսկ 2013 թվականի դրությամբ՝ 156,984 մարդ։ Բնակավայրը զբաղեցնում է 49,66 կմ² տարածք։ Բնակչության խտությունը կազմում էր 3195 մարդ/կմ²։ Մելիտոպոլ քաղաքը համարվում է Զապորոժիեի մարզի երկրորդ և Ուկրաինայի 34-րդ խոշոր քաղաքը։
Քույր-քաղաքներ
Բրիվ լա Գեյարդ[9]
Մոսկվա, Ակադեմիական շրջան
Պուխովիչսկի շրջան
Կեդայնսկի շրջան
Բորիսովսկի շրջան
Սլիվեն[10]
Ծանոթագրություններ
- ↑ Ուկրաինայի ռադայի կայքում համայնքների ցանկ, համայնքի տվյալներ։ (ուկր.)
- ↑ «Ռուսերենը դարձավ Զապորոժիեի մարզի համար մարզային լեզու». korrespondent.net. 16.08.2012. Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ օգոստոսի 18-ին. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 1-ին. (ուկր.)
- ↑ «""Чисельність наявного населення України на 1 січня 2012 року"" ժողովածու, պատրաստված է Ուկրաինայի վիճակագրության պետական կոմիտեի կողմից». Արխիվացված օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 29-ին. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 1-ին. (ուկր.)
- ↑ «Մելիտոպոլի բնությունը». Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ մարտի 10-ին. Վերցված է 2016 թ․ մարտի 5-ին.
- ↑ «Тайна географических названий», Сергеев И. В. — Москва: 'Детская литература', 1963 — с.236
- ↑ История городов и сел Украинской ССР. Запорожская область. / Ин.-т истории АН УССР-К.: Глав.ред. Украинской Сов. Энциклопедии, 1981 г. 728 с.
- ↑ «Сколько лет Мелитополю?» Արխիվացված 2021-02-27 Wayback Machine, статья в «Мелитопольских ведомостях».
- ↑ «Міста та райони Запорізької області за 2009 рік: статистичний щорічник», под ред. В. П. Головешко, ответственный за выпуск Г. Ф. Песочина, Государственный комитет статистики Украины, главное управление статистики в Запорожской области, 272 с.
- ↑ «Мелитополь — Брив-ла-Гайард: чужая родня» Արխիվացված 2021-02-27 Wayback Machine, статья в «Мелитопольских Ведомостях»
- ↑ «Международные отношения». Инвестиционный портал. Վերցված է 2014 թ․ ապրիլի 17-ին.
Արտաքին հղումներ
- Պաշտոնական կայք (ուկր.)
- Բնակավայրերի ամբողջական ցանկը Ուկրաինայի Գերագույն Ռադայի կայքում։ (ուկր.)
- 2001 թվականի Ուկրաինայի համապետական մարդահամարի արդյունքները։ (ուկր.)
- Ուկրաինայի բնակավայրերի արբանյակային լուսանկարները։ (ուկր.)
![]() | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մելիտոպոլ» հոդվածին։ |
|
|
|