Breiðafjörður
Breiðafjörður | |
---|---|
![]() | |
Datu orokorrak | |
Mota | Fiordo |
Luzera | 125 km |
Zabalera | 50 km |
Azalera | 2.874 km² |
Geografia | |
![]() | |
Koordenatuak | 65°13′09″N 23°17′31″W / 65.219156°N 23.291812°W |
Honen parte da | Ozeano Atlantikoa |
Herrialdea | ![]() |
Islandiako eskualdeak | Vestfirðir |
Breiðafjörður sakonera gutxiko Islandiako mendebaldeko fiordo zabala da. Haren luzera 125 kmkoa da eta zabalera 50 kmkoa. Vestfirðir lurraldea uhartearen gainontzeko lurraldetatik bereizi egiten du. Urte askoan inguruko uharteak jendegabetuak egon ziren. Uharte nagusia Flatey da eta bertan Erdi Aroan, XII. mendean, San Agustinen Ordenaren komentua egon zen, Islandiako gune kultural nagusia. Han Flateyjarbók eskuizkribua idatzi zen, Erdi Aroko luzeena. Urtetan, uhartea gune ekonomiko eta komertzial garrantzitsua izan da.
Kokapena
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ozeano Atlantikoaren ipar aldean dago, Zirkulu polar artikotik eta Ozeano Artikotik gertu. Lurraldea mendiz inguratuta dago, tartean Snæfellsjökull glaziarra, Vestfirðir penintsula, iparraldean, eta hegoaldeko Snæfellsnes penintsula artean.
Geologia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Hegoaldeko gailurra 15 milioi urte sortu zen; Snæfellsnes aldean, aldiz, 7 miloi baino gutxiago ditu. Arroka estratua Zenozoikoko sumendi-rift batean sortu zen, Neozoiko garaian gogor erosionatu ziren basaltoko laben bitartez.
Izadia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/14/Skaleyjar-fjara.jpg/220px-Skaleyjar-fjara.jpg)
Breiðafjörðurreko paisaiaren ezaugarria sakonera gutxiko itsasoa da. Halaber fiordo txikiak eta badiak daude. 3.000 inguru uharte eta itsaslabarrak daude. Marearteko zonek garrantzi handia dute; hemen Islandiako marearteko zona ia erdiak daude. Marea gora jotzen duenean 6 metro lor ditzake.
Sumendi jatorria dela eta, zenbait lekuetan gradiente geotermikoak sortu ziren baina horietako asko marea beherean bakarrik dira iritzi-errazak.
Flora eta fauna
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Inguruan dauden ekosistema garrantzitsuenak hauek dira: marearteko zonak, algen basoak eta iitsaslabarrak. Hauei esker oso biodibertsitate aberatsa dago Breiðafjörðurren. Arrainak aparte, espezie ikusgarrienak hegaztiak eta itsas ugaztunak dira.
- Hegaztiak: 50 espezie inguru ikus daiteke: Ubarroi mottodun, Ipar-kaio, Itsas arrano buztanzuri, Eider arrunt, Martin hegalzuri, Mendebal-txori mokolodi, Branta musubeltz, Txirri lodi.
- Ugaztunak: Itsas txakur arrunt, Itsas txakur gris, biak inguruan binakatzen dira, Mazopa, Izurde muturzuri, Orka, Zere txiki.
- Landare baskularrek garrantzi handia dute, ia 230 espezie izanik.
Uharteak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/32/Flatey-hus2.jpg/250px-Flatey-hus2.jpg)
Las islas en Breiðafjörður han sido habitadas sin interrupción y en la actualidad tiene habitantes durante todo el año. Muchas se usan como residencia de verano. Las siguientes son algunas de las islas del Breiðafjörður :
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Aktibitate nagusiak arrantza, turismoa eta aldgen bilketa dira. Breiðafjörðurren Islandiaren ekonomiarako garrantzi handia duten arrain-espezieak arrautzak jartzen dituzte.
Komunikazioa, bestetik, transbordadoreen bidez egiten da.
Iruditegia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Ingelesez): Itsasoko alde babestuak.