Jump to content

Սողոմոն Գուգենհայմի թանգարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սողոմոն Գուգենհայմի թանգարան
ՏեսակԱրվեստի
թանգարան
ԵրկիրԱՄՆ
ՏեղագրությունՆյու Յորք շրջան
ՎայրՎերին Իսթ Սայդ
Մասն էThe 20th-Century Architecture of Frank Lloyd Wright?
Հասցե10128Հինգերորդ պողոտա (1071)
Հիմնադրվել է1937[1][2]
ՀիմնադիրՍոլոմոն Գուգենհայմ[3]
Մակերես6 հեկտար
Այցելուներ1 199 123 (2013)[4]
ՏնօրենՌիչարդ Արմստրոնգ[5]
Կայքguggenheim.org(անգլ.)
Քարտեզ
Քարտեզ

Սողոմոն Գուգենհայմի թանգարան (անգլ.՝ Solomon R. Guggenheim Museum), արվեստի թանգարան ԱՄՆ-ում, որը աշխարհում ժամանակակից արվեստի հավաքածուներով առաջիններից մեկն է։ Այն հիմնադրվել է 1937 թվականին Գուգենհայմի հիմնադրամի շնորհիվ։ Թանգարանի հիմնադիրն է բարերար Սողոմոն Գուգենհայմը։

Թանգարանի կառուցման պատմություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1943 թվականի հունիսին հիմնադրամն ամերիկացի ճարտարապետ Ֆրենկ Լլոյդ Ռայթին պատվիրեց թանգարանի նոր շենքի կառուցման ճարտարապետական գործը։

Թանգարանի շենքի ճարտարապետության մասին

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Թանգարանի ինտերիերը

Ճարտարապետ Ֆրենկ Լլոյդ Ռայթը ապրել է 92 տարի։ Նա իր 72 տարվա ստեղծագործական գործունեության ժամանակ նախագծել է 800 շենք և կառուցել 400-ը։ Բացի թանգարանից, նրա առավել հայտնի փայլուն նախագծերն են. «Ջեկոբայի տունը» Մեդիսոնում (Վիսկոնսինի նահանգ), «Ջոնսոն — Ուեյքս» Ռասինում (Վիսկոնսինի նահանգ, հինությունը առանց պատուհանների է)։ «Տուն ջրվեժի տակ» շքեղ ամառանոցը (Ֆոլլինգ-Ուոթեր) Բեր Ռանեում (Փենսիլվանիայի նահանգ), որը քննադատների կողմից անվանվել է 20-րդ դարի հիանալի շինությունը։ Школа-мастерская в Սքոթթսդեյլում գտնվող դպրոց-արվեստանոց (Արիզոնայի նահանգ), ստացել է «Թեյլիզին Ուեյթս» անվանումը։

Որպես Գուգգենհայմի թանգարանի կառուցման վայր ընտրվեց Հինգերորդ պողոտայի 88-րդ և 89-րդ փողոցների միջև գտնվող Կենտրոնական այգու կանաչ տարածքը։ Նախագծելով կառույցը՝ ճարտարապետը հեռացավ արդեն գոյություն ունեցող մոդելից, առաջարկեց վերելակով բարձրանալ վերջին հարկ և շարունակական պարույրներով իջնել ներքև՝ ճանապարհին ուսումնասիրելով էքսպոզիցիան։

Ճարտարապետություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Թանգարանն արտաքնապես նման է շրջված բրգանման ամրոցի։ Այս շենքը համարվում է 20-րդ դարի ճարտարապետության ամենավառ ստեղծագործություններից մեկը։ Թանգարանի շինարարությունը ավարտվել է 1959 թվականին, երբ Սողոմոն Գուգենհայմը և Ֆրենկ Լլոյդ Ռայթը արդեն ողջ չէին։

Թանգարանի մասնաճյուղեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հետաքրքիր փաստեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. https://www.guggenheim.org/history
  2. ROR Data — v1.19 — 2023. — doi:10.5281/ZENODO.7644942
  3. https://www.guggenheim.org/history/solomon-r-guggenheim
  4. Рейтинг посещаемости музеев и выставок // The Art Newspaper Russia № 4 (23). — 2014. — май.
  5. Richard Armstrong Named New Director of Solomon R. Guggenheim FoundationSolomon R. Guggenheim Museum, 2008.
  6. «Отчёт музея за 2008 год» (PDF) (անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2012 թ․ հոկտեմբերի 23-ին. Վերցված է 2012 թ․ սեպտեմբերի 24-ին.
  7. Собств. корр. В Европе закроют сразу два известных музея Արխիվացված 2016-03-10 Wayback Machine // Сноб. — 2012. — 9 февр.
  8. Водо В. Вильнюс попал в сеть Гуггенхайма // Коммерсантъ. — 2008. — 9 апр.
  9. Собств. корр. Музей Гуггенхайма в Хельсинки // www.artukraine.com.ua. — 2012. — 11 янв.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սողոմոն Գուգենհայմի թանգարան» հոդվածին։