Listaan dagiti naturay nga estado
Daytoy ket listaan dagiti naturay nga estado nga agit-ited ti pannakabuklan dagiti estado ti lawlaw ti lubong nga adda dagiti pakaammo ti kasasaad ken pannakabigbig ti pannakaturayda.
Dagytoy a listaan ket adda dagiti 207 a naikabil. Dagiti estado ket nabingbingay nga inus-usar ti dua a pamay-an:
- Ti pannakaikameng iti uneg ti Nagkaykaysa a Pagpagilian a sistema ti aray ket bingayenna dagiti estado iti dua a kategoria: dagiti 193 a naikameng nga estado ken maysa nga agpalpaliiw nga estado iti Nagkaykaysa a Pagpagilian,[1] ken dagiti daduma pay a 13 nga estado.
- Ti naisuppiatan a pannakaturay nga aray ket bingayenna dagiti estado iti dua a kategoria: dagiti 17 nga estado a ti kinaturayda ket naisuppiatan ken dagiti dadduma pay a 190 nga estado
Listaan dagiti estado
[urnosen | urnosen ti taudan]Ababa ken dagiti pormal a nagan | Ti pannakaikameng ti kaunegan ti Sistema ti Nagkaykaysa a Pagpagilian [Nota 1] | Pannakaturay a suppiat [Nota 2] | Dagiti adu pay a pakaammo iti kasasaad ken pannakabigbig iti pannakaturay [Nota 4] |
---|---|---|---|
dagiti kameng nga estado ti N.P. wenno agpalpaliiw nga estado ↓ | ↓|||
Abkhazia | Abkhazia →|||
![]() |
Kameng nga estado ti N.P. | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Andorra ket maysa a kumadduaan a prisipalidad a ti opisina ti daulo ti estado ti kumaduaan a tinengtengngel ti ex officio babaen ti Pranses a presidente ken ti obispo ti Romano Katoliko a mitra iti Urgell,[3] nga isu ket naidutok babaen ti Batikano. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Antigua ken Barbuda ket maysa a Mankomunidad a pagturayan[Nota 5] nga adda ti 1 nga autonomo a rehion, ti Barbuda.[Nota 6][4] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Arhentina ket maysa a pederasion dagiti 23 probinsia ken 1 ng autonomo a siudad. Ti Arhentina ket mangitunton ti Is-isla ti Falkland ken Abagatan a Georgia ken ti Abagatan nga Is-isla ti Sandwich, nga inadministro baaben ti Nagkaykaysa a Pagarian.[5] Ti Arhentina ket mangitunton ti Ahentino nga Antartika a kas paset ti nailian a teritoriona, opisial a departamento ti probinsia ti Tierra del Fuego, Antartika, ken Is-isla ti Abagatan nga Atlantiko, a maituon ti panakaitunton ti Nagkaykaysa a Pagarian ken Chile.[Nota 8][6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Saan a mabigbigan babaen ti Pakistan[7][8] | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Australia ket maysa a Mankomunidad a pagturayan[Nota 5] ken maysa a pederasion dagiti 6 nga estado ken 10 a teritorio. Dagiti akin-ruar a teritorio ti Australia ket: |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Ti Austria maysa a pederasion dagiti 9 nga estado (Bundesländer). |
Azawad | Azawad →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Azerbaijan ket aglaon kadagiti 2 nga autonomo a rehion, ti Nakhchivan ken Nagorno-Karabakh (Dağlıq Qarabağ).[Nota 6] In Nagorno-Karabakh, maysa a de facto nga estado ket naipabangonen. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Bahamas ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Barbados ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Ti Belhika ket maysa a pederasion a nabingbinagay kadagiti lingguistiko a komunidad a rehion. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Belis ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Bosnia ken Herzegovina ket maysa a pederasion iti 2 kontituensia a pas-paset: ti Pederasion iti Bosnia kenHerzegovina ken ti Republika Srpska.[Nota 10] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Brasil ket maysa a pederasion kadagiti 26 nga estado ken 1 a pederal a distrito. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Brunei ket mangitunton ti paset ti Is-isla ti Spratly.[Nota 11] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Kanada ket maysa a Mankomunidad a pagturayan[Nota 5] ken maysa a pederasion kadagiti 10 a probinsia ken 3 a teritorio. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Rapa Nui ken ti Is-isla ti Juan Fernández ket "naipangpangruna a teritorio" ti Chile idiay Rehion ti Valparaíso. Ti Chile ket tumunton iti paset iti Antartika a kas ti komuna ti Rehion ti Magallanes ken Antártica Chilena. TI panagituntonna ket tumoon kadagiti panagitunton ti UK ken Arhentina.[Nota 8] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Republika iti Tsina | Tinunton babaen tiTi Republika dagiti Tattao iti Tsina (PRC) ket aglaon kadagiti lima nga autonomo a rehion, Guangxi, Inner Mongolia, Ningxia, Xinjiang ken Tibet.[Nota 6] Ti maipatinayon, adda ti pannakaturayna ti Dagiti Espesial nga Administratibo a Rehion iti:
Mangitunton pay ti:
Ti Aksai Chin, a tinengtengngel babaen ti PRC, ket tinunton babaen ti India a kas paset iti Jammu ken Kashmir.[Nota 18] Ti PRC ket saan a mabigbigan babaen dagiti 22 a kamkameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ken ti Santa Sede, nga imbes ket binigbigan ti ROC.[Nota 19] |
Tsina, Republika ti (Taiwan) → Taiwan | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Komoros ket maysa a pederasion dagiti 3 nga is-isla, ken tumonton ti Mayotte, nga agdama a paset ti Pransia, a kas ti maikapat.[Nota 20][11] Ti Komoros ket suppiatenna pay ti Pranses a pannakaturay ti [Banc du Geyser]].[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
is-isla ti Cook | Is-isla ti Cook →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Saan a mabigbigan babaen ti Turkia ken Akin-amianan a Cyprus | Kameng iti KE.[Nota 3] Ti akin-amianan a paset ti isla ket isu ti de facto nga estado iti Akin-amianan a Cyprus. Kitaen ti Ganganaet a Pannakibiang iti Cyprus ken Suppiatan ti Cyprus. Ti Turkia ket mangitudo ti Republika ti Cyprus a gobierno a kas ti "Ti Griego a Cypriot nga Administrasion iti Abagatan a Cyprus".[12] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
Demokratiko a Republika ti Kongo → Kongo, Demokratiko a Republika ti | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3]
Ti Danes apagturayan ket mairaman pay ti dua a bukod nga agturturay a teritorio:
|
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Etiopia ket maysa a pederasion dagiti 9 a rehion ken 2 a naidokumento ti linteg a siudad. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Fiji ket aglaon ti 1 autonomo a rehion, ti Rotuma.[Nota 6][13][14] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Dagiti ballasiw taaw a rehion ti Pranses/dagiti departamento (Pranses a Guiana, Guadeloupe, Martinique, Mayotte ken Réunion) ket napno, ken integral a paset iti Pransia.
Ti pRanses a Republika ket mangiraman pay ti ballasiw taaw a teritorio iti:
Ti Isla ti Clipperton ket tagikua ti gobierno. Ti Pransess a panagturay iti Banc du Geyser, Bassas da India, Isla ti Europa, Is-isla ti Glorioso, Isla ti Juan de Nova, Mayotte, ken Isla ti Tromelin ket naisuppiatan babaen ti Madagascar, Mauritius, Seychelles ken ti Komoros.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | ti Georgia ket aglaon kadagiti 2 nga autonomo a rehion, ti Adjara ken Abkhazia.[Nota 6] Idiay Abkhazia ken Abagatan nga Ossetia, dagiti de facto nga estado ket naporman. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Ti Alemania ket maysa a pederasion kadagiti 16 pederado nga estado (Länder). |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] Ti Bantay Athos ket autonomo a paset ti Gresia a kumaduaan a tinurturayan babaen ti adu a pagilian ti "Nasantuan a Komunidad" idiay bantay ken ti maysa a sibil a gobernador a naidutok babaen ti gobierno ti Gresia.[15] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Grenada ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Amina daga ti laud ti Karayan Essequibo ket tinunton babaen ti Venezuela.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Santa a Sede → Siudad ti Batikano | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti India ket maysa a pederasion dagiti 28 nga estado ken 7 a kappon a teritorio. Ti pannakaturay ti India iti Arunachal Pradesh ket sinuppiatan babaen ti Republika dagiti Tattao iti Tsina.[5] Ti India ket tumonton ti pannakaturay ti sibubukel a Kashmir, ngem tinurturayanna laeng ti paset daytoy a kas tipederado nga estado iti Jammu ken Kashmir.[Nota 18] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | Ti Indonesia ket adda kadagiti 3 a probinsia nga adda ti opisial nga autonomo a kasasaad: Nanggroe Aceh Darussalam, Papua, ken Laud a Papua.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Irak ket maysa a fpederasion[Nota 20][16] iti 18 a gobernorado, 3 a mangbukel ti autonomo nga Iraki a Kurdistan.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3]
Ti Batay-linteg iti Irlandia ket mangibaga a ti aspirasion ti panakapartuat ti maysa a Nagkaykaysa nga Irlandia babaen ti nakappia a pamay-an.[17] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Saan a mabigbigan babaen dagiti 33 nga estado | Ti Israel ket inkapetna ti Daya a Herusalem, ket saksakupenna ti Golan Heights[18] and parts of the West Bank. These areas are not internationally-recognised as being part of Israel.[5] Israel no longer has a permanent military presence in the Gaza Strip, following its unilateral disengagement, but is still considered the occupying power under international law.[19][20][21][22][23] Ti Israel ket saan a mabigbigan akas maysa nga estado babaen dagiti 32 a kamkameng ti UN (a kaaduan a mairaman dagiti Arabo nga estado) ken babaen ti SADR. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] Ti Italia ket adda kadagiti 5 nga autonomo arehion, Aosta Valley, Friuli-Venezia Giulia, Sardinia, Sicily ken Trentino-Alto Adige/Südtirol.[Nota 6] |
Ivory Coast → Côte d'Ivoire | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Hamaika ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Hapon ket suppiatenna ti Ruso nga administrasion iti Abagatan nga Is-isla ti Kuril. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | South Korea | Tinunton babaen tiNorth Korea is not recognised by two UN members: Hapon and South Korea.[Nota 26][24] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Amianan a Korea | Tinunton babaen tiSouth Korea contains 1 autonomous region, Jeju-do.[Nota 6][25] South Korea is not recognised by one UN member: North Korea.[Nota 26] |
Kosovo | Kosovo →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | The former government of Muammar Gaddafi, which claims to be the sole legitimate representative of the Libyan people, still has some international recognition (see Foreign relations of the National Transitional Council and Foreign relations of Libya under Gaddafi). |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Gapu iti suppiat ii pannakainagan ti Amianan a Macedonia, maibagbaga ti pagilian babaen ti UN ken iti bilang dagiti estado ken dagiti internasional a gunglo a kas "ti dati a Republika ti Yugoslabia iti Amianan a Macedonia". |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Tuntonen ti Madagascasr dagiti teritorio ti Pransia iti Banc du Geyser, Isla Juan de Nova, ken ti Is-isla Glorioso.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Malaysai ket maysa a pederasion dagiti 13 nga estado ken 3 a pederal a teritorio. Tuntonen ti Malaysia ti parte ti Is-isla Spratly.[Nota 11] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Tuntonen ti Mali tiAzawad, ti maysa a saan a mabigbigan nga estado, a kas parte ti naturay a teritoriona. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | MKameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Babaen ti Kompakto iti Nawaya nga Asosasion iti Estados Unidos. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Mauritius has an autonomous island, Rodrigues.[Nota 6] Mauritius claims the British Indian Ocean Territory and the French island of Tromelin.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Mehiko ket maysa a pederasion dagiti 31 nga estado ken 1 a pederal a distrito. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | Babaen ti Kompakto iti Nawaya nga Asosasion iti Estados Unidos. Dagiti pederado nga Estado ti Mikronesia ket maysa a pederasion dagiti uppat nga estado. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Moldova ket addaan kadagiti agwaywyaas a rehion iti Gagauzia ken Transnistria, ti naudi a naibaga ket nabangonen a kas de facto nga estado. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Morocco claims sovereignty over Western Sahara and controls most of it, which is disputed by the Sahrawi Arab Democratic Republic. Morocco disputes Spanish sovereignty over Ceuta, Melilla and the "Plazas de soberanía".[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Myanmar → Burma | |||
Nagorno-Karabakh | Nagorno-Karabakh →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Nepal ket maysa a pederasion a buklan dagiti 14 a sona. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] The Kingdom of the Netherlands consists of four constituent countries:
The monarch and her ministers form the government of the kingdom as well as the government of the country the Netherlands. Following the dissolution of the Netherlands Antilles in 2010, Curaçao and Sint Maarten have become constituent countries, which, alongside Aruba, enjoy considerable autonomy. The other three islands (Bonaire, Saba, Sint Eustatius) became special municipalities of the Netherlands. The designation "Netherlands" can refer to either one of the Kingdom's constituent countries or to the short name for the Kingdom (e.g., in international organizations). The Kingdom of the Netherlands as a whole is a member of the EU, but EU law applies only to parts within Europe. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | New Zealand is a Commonwealth realm[Nota 5] and has responsibilities for (but has no sovereignty over) two freely associated states:
The Cook Islands and Niue have diplomatic relations with 31 and 6 UN members respectively.[26][27][28] They have full treaty-making capacity in the UN,[29] and are members of some UN specialized agencies. New Zealand has the dependent territories of: The Tokelauan government claims sovereignty over Swains Island, part of American Samoa, a territory of the United States.[30] New Zealand does not recognize the Tokelauan claim.[31] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Claims the San Andrés archipelago, currently part of Colombian territorial waters | Ti Nicaragua ket aglaon ti 2 nga autonomo a rehion, Atlántico Sur ken Atlántico Norte.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Nigeria ket maysa a pederasion dagiti 36 nga estado ken 1 a pederal a teritorio. |
Niue | Niue →|||
Akin-amianan a Cyprus | Akin-amianan a Cyprus →|||
North Korea → Korea, Demokaratiko a Republika dagiti Tattao iti | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | Svalbard is an integral part of Norway, but has a special status due to the Svalbard Treaty.
Bouvet Island is a dependent territory of Norway. Norway also claims Peter I Island and Queen Maud Land as dependent territories of Norway.[Nota 8] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Pakistan is a federation of 4 provinces, 1 capital territory, and tribal regions. Pakistan disputes Indian sovereignty over Kashmir. It exercises control over some areas, but does not explicitly claim any part of it,[32][33] instead regarding it as a disputed territory.[34][35] The portions that it controls are divided into two polities, administered separately from Pakistan proper:[Nota 18] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Babaen tiKompakto iti Nawaya nga Asosasion iti Estados Unidos. |
Palestina | Palestina →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Papua New Guinea ket maysa a Mankomunidad a pagturayan[Nota 5] nga adda ti 1 nga autonomo a rehion, Bougainville.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | The Philippines contains two autonomous regions, the Autonomous Region in Muslim Mindanao[Nota 6] and the Cordillera Administrative Region.[36] The Philippines administers Scarborough Shoal and some of the Spratly Islands,[Nota 11] and claims sovereignty over the Macclesfield Bank and Sabah, which is part of Malaysia.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Portugal contains 2 autonomous regions, Azores and Madeira.[Nota 6] Portugal does not recognize Spanish sovereignty over Olivenza and Táliga.[5] |
Pridnestrovie → Transnistria | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | |
Republika ti Kongo → Kongo, Republika ti | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | Russia is officially a federation of 83 federal subjects (republics, oblasts, krais, autonomous okrugs, federal cities, and an autonomous oblast). Several of the federal subjects are ethnic republics.[Nota 6] Sovereignty over the South Kuril Islands is disputed by Japan. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Sahrawi Arab Democratic Republic | Sahrawi Arab Democratic Republic →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Saint Kitts and Nevis is a Commonwealth realm[Nota 5] and is a federation [Nota 20] of 14 parishes. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Santa Lucia ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Saint Vincent and the Grenadines is a Commonwealth realm.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | São Tomé and Príncipe contains 1 autonomous province, Príncipe.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Serbia contains 2 autonomous regions, Vojvodina and Kosovo and Metohija.[Nota 6] Most of the latter is under the de facto control of the Republic of Kosovo. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Seychelles claims the British Indian Ocean Territory.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Is-isla ti Solomon ket maysa a Mankomunidad a pagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Somalia is presently divided with its official government (TFG) controlling only part of the country. Puntland and Galmudug have declared themselves as autonomous regions of Somalia (a claim that the TFG does not recognise),[37] while Somaliland has formed an unrecognised de facto state. |
Somaliland | Somaliland →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Abagatan a Korea → Korea, Republika ti | |||
Abagatan nga Ossetia | Abagatan nga Ossetia →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Abagatan a Sudan ket maysa a pederasion dagiti 10 nga estado. Suppiatenna ti Abyei iti Republika ti Sudan.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] Spain is divided into autonomous communities and cities.[Nota 6] Sovereignty over Ceuta, Isla de Alborán, Isla Perejil, Islas Chafarinas, Melilla and Peñón de Alhucemas is disputed by Morocco. Sovereignty over Olivenza and Táliga is disputed by Portugal. Spain calls for sovereignty over Gibraltar.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Dati a kas ti Ceylon. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Sudan ket maysa a pederasion dagiti 17 nga estado. Suppiatenna ti Abyei ken Kafia Kingi iti Abagatan a Sudan. |
Abagatan a Sudan | Sudan, Abagatan →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng iti KE.[Nota 3] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Suisa ket maysa a pederasion dagiti 26 a kanton. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Israel ket sakupenna Golan Heights.[18] |
Taiwan | Taiwan (Republika ti Tsina) →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Tajikistan ket aglaon ti 1 nga autonomo a rehion, Autonomo a Probinsia ti Gorno-Badakhshan.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Tanzania ket aglaon ti 1 ng autonomo arehion, ti Zanzibar.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Timor-Leste → Daya Timor | |||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Transnistria | Transnistria →|||
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Trinidad ken Tobago ket aglaon ti 1 nga autonomo a rehion, ti Tobago.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Tuvalu ket maysa a Mankomunidad apagturayan.[Nota 5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Ukrania ket aglaon ti 1 autonomo a rehion, ti Crimea.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Dagiti Nagkaykaysa nga Emirato nga Arabo ketmaysa a pederasion dagiti 7 nga emirato. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Kameng ti KE.[Nota 3] Ti Nagkaykaysa a Pagarian ket maysa a Mankomunidad a pagturayan[Nota 5] a buklen dagiti uppat a pagilaina: Inglatera, Northern Ireland, Eskoses, and Gales. Ti Nagkaykaysa a Pagarian ket adda dagiti ballasiaw taaw a teritorio:
The British monarch has direct sovereignty over three self-governing Crown dependencies: |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | The United States is a federation of 50 states, 1 federal district, and the incorporated territory of Palmyra Atoll. The United States has sovereignty over the following inhabited possessions and commonwealths:
In addition, there are uninhabited possessions of the United States in the Pacific Ocean and the Caribbean Sea: Baker Island, Howland Island, Jarvis Island, Johnston Atoll, Kingman Reef, Midway Atoll, Navassa Island, and Wake Island. The United States also asserts claims to Bajo Nuevo Bank and Serranilla Bank.[5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | AWan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Uzbekistan ket aglaon ti 1 autonom arehion, ti Karakalpakstan.[Nota 6] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
UN observer state | Awan | Inadministro babaen ti Santa Sede, ti maysa a naturay nga entidad nga adda dagiti diplomatikona dagiti 179 nga estado.[38] Ti Santa Sede ket maysa a permanente nga agpalpaliiw iti UN iti kategoria iti "Saan a Naikameng nga Estado"[39] ken kameng iti IAEA, ITU, UPU, kenWIPO. Ti Siudad ti Batikano ket tinurayan dagiti opisial nga indutokan ti Papa, nga isu ti Obispo iti Roma ken ex officio a turay ti Siudad ti Batikano. Ti Santa Sede pay ket administruenna dagiti nadumaduma a teritorio a tagikuana idiay Italia. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Venezuela ket maysa a pederasion dagiti 23 nga estado, 1 a kapitolio a distrito, ken dagiti pederal nga agkamkammatakek. |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | Ti Bietnam ket tuntunenna ti pannakaturayan ti Paracel[Nota 17] ken Is-isla ti Spratly.[Nota 11][5] |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
![]() |
Kameng nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian | Awan | |
Dagiti kameng nga estado ti UN ken agpalpaliiw nga estado ↑ | ↑|||
↓ Dagiti dadduma pay nga estado ↓ | |||
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Georgia | Tinunton babaen tiMabigbigan babaen ti Rusia, Nauru, Nicaragua, Tuvalu,[40] Vanuatu, Venezuela,[41] Abagatan nga Osetia ken Transnistria.[42] Napno a tinunton babaen ti Georgia a kas ti Autonomo a Republika ti Abkhazia. |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Mali | Tinunton babaen tiTi panakawaya manipud iti Mali ket nairangarang idi 6 Abril 2012.[43] Awan ti naited a pannakabaigbig. |
![]() |
Naipangpangruna nga ahensia ti UN | Kameng ti maysa aAwan | A state in free association with New Zealand, recognized by Japan,[44] Netherlands[45] and China.[46] The Cook Islands is a member of multiple UN agencies with full treaty making capacity.[29] It shares a head of state with New Zealand as well as having shared citizenship. |
![]() |
UN specialized agencies | Member of someSerbia | Tinunton babaen tiKosovo unilaterally declared independence in 2008 and it has received diplomatic recognition from 113 UN member states and the Republic of China. Pursuant to United Nations Security Council Resolution 1244, Kosovo is formally under the administration of the United Nations Interim Administration Mission in Kosovo. Serbia continues to maintain its sovereignty claim over Kosovo. Other UN member states and non UN member states continue to recognise Serbian sovereignty or have taken no position on the question. Kosovo is a member of the International Monetary Fund and the World Bank Group. The Republic of Kosovo has de facto control over most of the territory, with limited control in North Kosovo. |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Azerbaijan | Tinunton babaen tiA de facto independent state,[47][48] recognised only by Abkhazia,[49] South Ossetia[49] and Transnistria.[49][50] Claimed in whole by Azerbaijan.[51] |
![]() |
UN specialized agencies | Member of someAwan | Maysa nga estado idiay nawaya nga asosasion iti Baro a Selanda, mabigbigan babaen ti Tsina.[52] Niue is a member of multiple UN agencies with full treaty making capacity.[29] It shares a head of state with New Zealand as well as having shared citizenship. |
![]() |
Awan ti panakaikaemng | Tinunton babaen ti Cyprus | Recognised only by Turkia. It has participated as an observer state of the Organisation of Islamic Cooperation under the name "Turkish Cypriot State" since 1979. In addition, the Nakhchivan Autonomous Republic regards TRNC as sovereign but Azerbaijan has not followed suit.[masapul a dakamaten] Northern Cyprus is claimed in whole by the Republic of Cyprus.[53] |
![]() |
UN specialized agency | Member of oneIsrael | Sinuppiat babaen tiThe declared State of Palestine has received diplomatic recognition from 138 states.[54] The proclaimed state has no agreed territorial borders, or effective control on the territory that it proclaimed.[55] The Palestinian National Authority is an interim administrative body formed as a result of the Oslo Accords that exercises limited autonomous jurisdiction within the Palestinian territories. In foreign relations, Palestine is represented by the Palestine Liberation Organization, which has permanent observer status at the United Nations General Assembly as a non-member entity.[39] The State of Palestine is a member state of UNESCO.[56] |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Morocco | Tinunton babaen tiRecognised by 84 other states. It is a founding member of the African Union and the Asian-African Strategic Partnership formed at the 2005 Asian-African Conference. The territories under its control, the so-called Free Zone, are claimed in whole by Morocco as part of its Southern Provinces. In turn, the Sahrawi Arab Democratic Republic claims the part of Western Sahara to the west of the Moroccan Wall controlled by Morocco. Its government resides in exile in Tindouf, Arhelia. |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Somalia | Tinunton babaen tiA de facto independent state,[57][58][59] not diplomatically recognised by any other state, claimed in whole by the Somali Republic.[60] |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Georgia | Tinunton babaen tiA de facto independent state,[61] recognised by Russia, Nicaragua, Nauru, Venezuela,[41] Abkhazia and Transnistria.[42] Claimed in whole by Georgia as the Provisional Administrative Entity of South Ossetia.[62] |
![]() |
Participant in some UN related organizations as "Chinese Taipei" |
Former UN member state;
Republika dagiti Tattao iti Tsina | Tinunton babaen tiA state competing for recognition with the People's Republic of China as the government of China since 1949. The Republic of China controls the island of Taiwan and associated islands, Quemoy, Matsu, the Pratas and parts of the Spratly Islands,[Nota 11] and has not renounced claims over its annexed territories on the mainland.[63] The Republic of China is recognised by 14 states manipud idi 20 Septiembre 2019, including the Holy See. The territory of the Republic of China is claimed in whole by the People's Republic of China.[Nota 16] The Republic of China participates in the World Health Organization and a number of non-UN international organizations such as the World Trade Organization, International Olympic Committee and others under a variety of pseudonyms, most commonly "Chinese Taipei". The Republic of China enjoyed UN membership from 1945 to 1971. |
![]() |
Awan ti pannakaikameng | Moldova | Tinunton babaen tiA de facto independent state, recognised only by Abkhazia ken Abagatan nga Osetia.[42] Napno a tinunton babaen ti Moldova a kas ti Teritorio a Paset ti Transnistria.[64] |
↑ Dagiti dadduma pay nga estado ↑ | |||
Alagaden para iti pannakairaman
[urnosen | urnosen ti taudan]The dominant customary international law standard of statehood is the declarative theory of statehood that defines the state as a person of international law if it "possess[es] the following qualifications: (a) a permanent population; (b) a defined territory; (c) government; and (d) capacity to enter into relations with the other states." Debate exists on the degree to which recognition should be included as a criterion of statehood. The declarative theory of statehood, an example of which can be found in the Montevideo Convention, argues that statehood is purely objective and recognition of a state by other states is irrelevant. On the other end of the spectrum, the constitutive theory of statehood defines a state as a person under international law only if it is recognized as sovereign by other states. For the purposes of this list, included are all states that either:
- (a) have declared independence and are often regarded as having control over a permanently populated territory
oder
- (b) are recognized as a sovereign state by at least one other sovereign state
Nota that in some cases there is a divergence of opinion over the interpretation of the first point, and whether an entity satisfies it is disputed.
On the basis of the above criteria, this list includes the following 207 entities:[65][Nota 27]
- 203 states recognized by at least one UN member state
- Two states that control a permanently populated territory and are recognized only by non-UN member states: Nagorno-Karabakh Republic, Transnistria
- Two states that control a permanently populated territory and are not recognized by any other state: Azawad, Somaliland
Dagiti paammo
[urnosen | urnosen ti taudan]- ^ Daytoy nga aray ket mangitudo no ti maysa nga estado ket kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian.[2] Daytoy ket manginagan pay no ania kadagiti saan a naikameng nga estado ket makibingbinglay iti Sistema ti Nagkaykaysa a Pagpagilian babaen ti pannakaikameng iti Ahensia ti Internasional nga Atomiko nga Enerhia wenno maysa kadagiti naipangpangruna nga ahensia ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Amin dagiti kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ket tagikua ti maysa a naipangpangruna nga ahensia ken kappon ti alagaden iti Internasional a Korte ti Hustisia.
- ^ Daytoy nga aray ket mangitudo no ti maysa nga estado ket suheto iti maysa a nangruna a pannakasuppiat ti kinaturay. Dagiti laeng estado a ti amin a pannakaturayda ket naisuppiatan babaen ti sabali nga estado ti nailista. Dagiti bassit laeng a pannakasuppitan ket naisalaysay idiay Adu pay a Pakaammo.. aray.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab Dagiti kameng nga estado iti Kappon ti Europa ket nagisubli ti paset ti teritorioda ti porma ti lehislatibo, ehekutibo, ken hustisia a kabilegan ti instituto iti KE, a daytoy ket kas pagarigan ti supranationalismo. Ti KE ket adda dagiti 27 a naikameng nga estado.[9]
- ^ Ti pakaammo ket nairaman dagiti:
- ti gay-at ti sangalubongan a pannakabigbig ti turay ti estado. Dagiti adu pay a pakaammo ket mabirukan idiay Listaan dagiti estado nga adda ti patingga a panakabigbigan,
- pannakaikameng idiay Kappon ti Europa,[Nota 3] no maipakat,
- ti ania man a dagiti ballasiw taaw nga agkamkammatalek, no maipakat, a sapasap a saan a paset iti teritorio ti naturay nga estado,
- pederal a patakder ti estado, no maipakat. Dagiti adu pay a pakaammo ket mabirukan idiay Pederado nga estado,
- ti ania man a autonomo a luglugar ti uneg ti teritorio ti naturay nga estado,
- ti ania man a kasasaad no ti maysa a tao ket Daulo ti Estado ti ad-adu ngem maysa nga estado,
- ti ania man a kangrunaan a naisuppiatan a teritorio,
- ti ania man a gobierno a naipapanaw a mabigbigan babaen ti maysa nga estado.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p Dagiti mankomunidad a pagturayan ket kamkameng iti Mankomunidad ti Pagpagilian a ti daulo ti estado ket ni Reyna Elizabeth II. Dagitoy a pagturayan ket naturayda nga estado; kitaen ti Panakaibagian dagiti Pagturayan.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x Para kadagiti adu pay a pakaammo iti pannakabingbingay nga adda ti nangato a grado ti pannakaturay, kitaen ti Listaan dagiti autonomo a lugar babaen ti pagilian.
- ^ Ti Batay-linteg ti Arhentina (Art. 35) ket bigbigenna dagiti sumaganad a denominasion ti Arhentina: "Dagiti Nagkaykaysa a Probinsia iti Río de la Plata", "Arhentino a Republika" ken "Arhentino a Kompederasion"; ti maipatinayon, ipatakderna ti panagusar iti "Arhentino a Pagilian" para kadagiti kapanggepan ti lehislasion.
- ^ a b c d e f g Ti kontinente iti Antartika, a mairaman dagiti isla a naisanglad ti abagatan ti 60°S, ket tinegtengngel babaen kadagiti alagaden iti [[Sistema ti Antartiko a Tulagan]. Babaen ti daytoy a tulagan, dagiti panagtunton ti teritorio ket saan a mabigbigan wenno maisuppiatan. Dagiti mangitunton a pagilian ket ti Arhentina, Australia, Chile, Pransia, Baro a Selada, Norwega, ken ti Nagkaykaysa a Pagarian, a dagiti amin ket nangidulim ti Ahentina ken Chile a mabigbigan ti tunggal maysa a mangitunton.
- ^ Dati a makunkuna a kas ti Dahomey, ti opisial a naganna manipud idi 1975.
- ^ Par kadagiti adu pay a pakaammo a maipangngep ti pannakabingbingay iti Bosnia ken Herzegovina, kitaen ti Dayton a Tulagan ken ti teksto ti Ti Sapasap nga Alagaden a Tulagan para iti Kappia idiay Bosnia ken Herzegovina Naiyarkibo 2015-06-04 iti Wayback Machine (14 Disiembre 1995). Opisina ti nangato a Represantatibo. Naala idi 28 Pebrero 2011.
- ^ a b c d e f Ti pannakaturay ti Is-isla ti Spratly ket suppiaten babaen ti Republika dagiti Tattao iti Tsina, ti Republika ti Tsina, Bietnam, ken babaen ti Brunei, Malaysia, ken ti Filipinas. Malaksid para iti Brunei, tunggal maysa kadagitoy a pagilian ket sumaksakop ti paset iti daytoy nga isla (kitaen ti Listaan dagiti teritorio a naisuppiatan).
- ^ Makunkuna pay a Burkina; dati a makunkuna a ti Akinngato a Volta, ti opisial a naganna manipud idi 1984.
- ^ Ti opisial nga ababa a porma a nagan ti Burma nag inus-usar babaen ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ket "Myanmar". Ti gobierno ket binaliwanna ti opisial nga Ingles a naganna ti "Union of Myanmar" iti "Republic of the Union of Myanmar" idi Oktubre 2010.
- ^ Ti legado a nagan para iti Kanada ket ti is-isu laeng a balikas; ket opisial ngem saan a maus-usar, ti nagan ket Dominion ti Kanada (nga isu daytoy ti legado a a titulona); kitaen ti: Nagan iti Kanada, Dominio.
- ^ a b Ti Republika dagiti Tattao iti Tsina (PRC) ket kadawyan a makunkuna a kas ti "Tsina", bayat a ti Republika ti Tsina (ROC) ket kadawyan a makunkuna a kas ti "Taiwan". Ti ROC ket sagpamisan a diplomatiko nga ammo a kas ti Insik a Taipei, a mairaman ti dadduma a nagan.
- ^ a b In 1949, the Republic of China government led by the Kuomintang (KMT) lost the Chinese Civil War to the Communist Party of China (CPC) and set up a provisional capital in Taipei. The CPC established the PRC. As such, the political status of the ROC and the legal status of Taiwan (alongside the territories currently under ROC jurisdiction) are in dispute. In 1971, the United Nations gave the China seat to the PRC and the ROC withdrew from the UN. Most states recognise the PRC to be the sole legitimate representative of all China, and the UN classifies Taiwan as "Taiwan, Province of China". The ROC has de facto relations with most sovereign states. A significant political movement within Taiwan advocates Taiwan independence.
- ^ a b Ti Insik a pannakaturay ti Is-isla ti Paracel ket sinuppiatan babaen ti Bietnam ken ti Republika ti Tsina (kitaen ti Listaan dagiti Naisuppiatan a Teritorio);
- ^ a b c Ti pannakaturay ti Kashmir ket suppiatan a nagbaetan ti India ken Pakistan; dagiti basbassit a paset ket sinuppiatan babaen ti Republika dagiti Tattao iti Tsina ken ti Republika ti Tsina. Ti Kashmir ket biningbingay a nagbaetan ti India, Pakistan ken ti PRC. Kitaen ti Listaan dagiti nasuppiatan a teritorio.
- ^ Kitaen pay ti Dagiti petsa ti pannakabangon ti diplomatiko a pannakibanag iti Republika dagiti Tattao iti Tsina ken Ganganaet a Pannakibiang ti Republika dagiti Tattao iti Tsina.
- ^ a b c Adu pay a pakaammo iti adu wenno bassit a pederal a patakder ket mabirukan idiay Listaan dagiti pederasion.
- ^ Naipangyabaan a kas ti DRC, ken ammo pay a kas ti Kongo-Kinshasa.Dati a kas ti Zaire, ti opisial a naganna manipud idi 1971 aginggana idi 1997.
- ^ Ti nalaklaka nga ababa a porma nga opisial a nagan ket inawawis babaen ti Tseko a Gobierno: ti Ingles a Czechia ket saan nga ammo unay, ngem ti Czech (Česko) ken dagiti sabali a pagsasao ket nadaydayeg. Kitaen ti Nagan iti Tseko a Republika
- ^ Ti gobierno ti Daya a Timor ket agus-usar ti "Timor-Leste" a kas ti Ingles a pannakaipatarus.
- ^ Ti Åland ket inikkat idi ti militar babaen ti Tulag iti Paris idi 1856, a kalpasan daytoy ket pinasingkedan babaen ti Liga dagiti Pagilian idi 1921, ken iti sabali a konteksto a naipasingkedan iti tulag iti pannakaawat ti Pinlandia iti Kappon ti Europa idi 1995.
- ^ Ti Irlandes nga estado ket kanayon a maitudtudo a kas ti Republika ti Irlandia (ti opisial a pannakaipalpalawagan ngem saan a ti nagan). Sagpaminsan a daytoy ket naararamid tapno mailasin ti estado manipud iti isla iti Irlandia a kas maysa a sibubukel. Nupay kasta, sagpaminsan a naararamid daytoy ti naisuppiatan a politiko a raso.
- ^ a b Both North Korea and South Korea claim to be the sole legitimate government of Korea. See also Foreign relations of North Korea and Foreign relations of South Korea.
- ^ The non-state sovereign entity Order of Malta is not included. It claims neither statehood nor any territory. Entities considered to be micronations are not included. It is often up to debate whether a micronation truly controls its claimed territory. Also omitted from this list are all uncontacted peoples, either who live in societies that cannot be defined as states or whose statuses as such are not definitively known.
Dagiti nagibasaran
[urnosen | urnosen ti taudan]- ^ "Dagiti Naikameng nga Estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian". Nagkaykaysa a Pagpagilian. 3 Hulio 2006. Naala idi 30 Agosto 2010.
- ^ Inpablaak ti midia ORG/1469 (3 Hulio 2006), naala idi 28 Pebrero 2011)
- ^ "Bariweswes ti pagilian ti Andorra". BBC News. Naala idi 8 Nobiembre 2011.
- ^ Gobierno ti Antigua ken Barbuda. "Kapitulio 44: Ti Tignay ti Lokal a Gobierno ti Barbuda" (PDF). Dagiti linteg ti Antigua ken Barbuda. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-07-06. Naala idi 2010-11-10.
- ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r "Dagiti suppiatan – Internasional". CIA World Factbook. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-05-14. Naala idi 8 Nobiembre 2011.
- ^ Gobierno iti Estados Unidos, Kongreso, Opisina iti Teknolohia a Panagusig (1989). Dagiti Polar a prospeto: ti minarales a tulagan para iti Antartika. Pagmalditan nga Opisina ti Estados Unidos. p. 43. ISBN 978-1-4289-2232-7. "Ti Napagtulagan a pannakabigbigan ti panagitunton ket naipatingga ti Australia, Pransia, Baro a Selanda, Norwega, ken ti Nagkaykaysa a Pagarian … ti Chile ken Arhentina ket saan a mangbigbig ti panagitunton ti tungngal maysa ..."
- ^ Pakistan Worldview – Reporta 21 – Panagbisita idiay Azerbaijan Naiyarkibo 2009-02-19 iti Wayback Machine Senado ti Pakistan — Komite ti Ganganaet a Pannakibiang ti Senado, 2008
- ^ Nilufer Bakhtiyar: "Para iti Azerbaijan Pakistan ket saanna a bigbigan ti Armenia a kas maysa a pagilian" 13 Septiembre 2006 [14:03] – Today.Az
- ^ Europa, naala idi 28 Pebrero 2011
- ^ "Adda baro a wagayway ti Myanmar, opisial a nagan, ken nailaina akanta". Reuters. 21 Oktubre 2010. Naala idi 22 Oktubre 2010.
- ^ Batay-linteg ti Komoros, Art. 1.
- ^ Kitaen ti Republika ti Turkia a Ministro para iti Kappon ti Europa a Pannakibinag Naiyarkibo 2015-09-26 iti Wayback Machine Naala idi Hunio 12, 2012.
- ^ "Rotuma a Tignay". Dagiti linteg iti Fiji (1978 nga ed.). Suva, Fiji: Gobierno iti Fiji. 1927. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2005-04-19. Naala idi 2010-07-10.
{{cite book}}
: Di naikaskaso ti di ammo a parametro ti|chapterurl=
(maisingasing ti|chapter-url=
) (tulong) - ^ Gobierno iti Fiji, Opisina ti Kangrunaan a Ministro (1978). "Kapitulo 122: Rotuma a Tignay". Dagiti linteg iti Fiji. Unibersidad iti Abagatan a Pasipiko. Naala idi 2010-11-10.
- ^ Batay-linteg iti Gresia, Art. 105.
- ^ Taudan: Batay-linteg ti Irak
- ^ "Batay-linteg iti Irlandia – Burnreacht na hÉireann" (PDF). Gobierno iti Irlandia. Naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-07-21. Naala idi 8 Nobiembre 2011.
Artikulo 3: Isu daytoy ti natibker nga akin-akem ti Irlandes a Pagilian...ti panagkaykaysa amin dagiti tattao a nakibinningay ti isla iti Irlandia...a mabigbigan a ti naipagkaykaysa nga Irlandia ket nasken a maaramid laeng babaen ti nakappia a pamay-an
- ^ a b Nasakupan a teritorio:
- "Ti nasakupan ti Israel a Golan Heights" (Central Intelligence Agency. CIA World Factbook 2010, Skyhorse Publishing Inc., 2009. pg. 339. ISBN 1-60239-727-9.)
- "...the United States considers the Golan Heights to be occupied territory subject to negotiation and Israeli withdrawal..." ("title=CRS Issue Brief for Congress: Israeli-United States Relations", Congressional Research Service, April 5, 2002. pg. 5. Retrieved August 1, 2010.) * "Occupied Golan Heights" (Travel advice: Israel and the Occupied Palestinian Territories, UK Foreign and Commonwealth Office. Retrieved August 1, 2010.) * "In the ICRC's view, the Golan is an occupied territory." (ICRC activities in the occupied Golan during 2007 Naiyarkibo 2021-02-15 iti Wayback Machine, International Committee of the Red Cross, April 24, 2008.) * "...occupied Syrian Golan Heights..." (The Arab Peace Initiative, 2002 Naiyarkibo 2009-06-04 iti Wayback Machine, www.al-bab.com. Retrieved August 1, 2010.) * In 2008, a plenary session of the United Nations General Assembly voted by 161–1 in favour of a motion on the "occupied Syrian Golan" that reaffirmed support for UN Resolution 497. (General Assembly adopts broad range of texts, 26 in all, on recommendation of its fourth Committee, including on decolonization, information, Palestine refugees, United Nations, Disiembre 5, 2008.)
- ^ Dore Gold, Instituto para iti Kontemporario a Pannakibiang (26 Agosto 2005). "Dagiti Legado nga Akrobatiko: Ti Palestina a Panagitunton tit Gaza ket "Nasakupan" pay laeng Urayno ti Israel ket Pimmanawen". Jerusalem Issue Brief, Vol. 5, No. 3. Herusalem a Sentro para iti Publiko a Pannakibiang. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2010-06-21. Naala idi 2010-07-16.
- ^ Bell, Abraham (28 Enero 2008). "Internasional aLinteg ken Gaza: Ti Panagraut ti Karbengan a Panagsalaknib ti Israel". Jerusalem Issue Brief, Vol. 7, No. 29. Herusalem a Sentro para iti Publiko a Pannakibiang. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2010-06-21. Naala idi 2010-07-16.
- ^ "Address by Foreign Minister Livni to the 8th Herzliya Conference" (Press release). Ministry of Foreign Affairs of Israel. 22 Enero 2008. Naala idi 2010-07-16.
- ^ Salih, Zak M. (17 Nobiembre 2005). "Panelists Disagree Over Gaza's Occupation Status". University of Virginia School of Law. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2016-03-03. Naala idi 2010-07-16.
- ^ "Israel: 'Disengagement' Will Not End Gaza Occupation". Human Rights Watch. 29 Oktubre 2004. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2020-07-12. Naala idi 2010-07-16.
- ^ "Treaty on Basic Relations between Japan and the Republic of Korea". Naala idi 2008-10-27.
- ^ Keun Min. "Greetings". Jeju Special Self-Governing Province. Naala idi 2010-11-10.
- ^ Federal Foreign Office of Germany (Nobiembre 2009). "Beziehungen zu Deutschland". Government of Germany. Naala idi 2010-07-16. For more information, see Foreign relations of the Cook Islands.
- ^ China Internet Information Centre (13 Disiembre 2007). "Full text of joint communique on the establishment of diplomatic relations between China and Niue". Xinhua News Agency. Naala idi 2010-07-16.
- ^ Republic of Nauru Permanent Mission to the United Nations. "Foreign Affairs". United Nations. Naala idi 2010-07-16.
- ^ a b c http://untreaty.un.org/cod/repertory/art102/english/rep_supp8_vol6-art102_e_advance.pdf
- ^ Radio New Zealand International (26 Marso 2007). "American Samoa governor ready to resist Tokelau's claim to Swains Island". Radio New Zealand Ltd. Naala idi 2010-07-16.
- ^ Government of New Zealand, Government of Tokelau (8 Oktubre 2007). "Draft Constitution of Tokelau – Ingles". New Zealand Ministry of Foreign Affairs & Trade. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2010-05-22. Naala idi 2010-07-16.
- ^ Constitution of Pakistan, Art. 1.
- ^ Aslam, Tasnim (11 Disiembre 2006). "'Pakistan Does Not Claim Kashmir As An Integral Part...'". Outlook India. The Outlook Group.
- ^ Williams, Kristen P. (2001). Despite nationalist conflicts: theory and practice of maintaining world peace. Greenwood Publishing Group. pp. 154–155. ISBN 978-0-275-96934-9.
- ^ Pruthi, R.K. (2001). An Encyclopaedic Survey Of Global Terrorism In 21St Century. Anmol Publications Pvt. Ltd. pp. 120–121. ISBN 978-81-261-1091-9.[permanente a natay a silpo]
- ^ "EXECUTIVE ORDER NO. 220 July 15, 1987". Naala idi 2011-07-29.
- ^ Weller, Marc; Nobbs, Katherine (2010). Asymmetric Autonomy and the Settlement of Ethnic Conflicts. Philadelphia, United States: University of Pennsylvania Press. ISBN 978-0-8122-4230-0.
- ^ "Bilateral a relasion iti Santa Sede". Santa Sedewebsite. Naala idi 2012-06-05.
- ^ a b "Dagiti Saan a Naikameng nga Estado ken dagiti Entidad". Nagkaykaysa aPagpagilian. 29 Pebrero 2008. Naala idi 30 Agosto 2010.
- ^ "Iti pannakaipatakder ti diplomatiko a pannakibiang a ti nagbaetan ti Republika ti Abkhazia ken Tuvalu. | Ti Ministro ti Ganganaet a Pannakibiang Republika ti Abkhazia". Mfaabkhazia.net. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-11-11. Naala idi 2011-12-18.
- ^ a b "Ni Chavez ket Kayatanna ti Abkhazia, Abagatan nga Osetia". St. Petersburg Times. Associated Press. 27 Hulio 2010. Naala idi 5 Hunio 2011.
- ^ a b c "Абхазия, Южная Осетия и Приднестровье признали независимость друг друга и призвали всех к этому же" (iti Ruso). newsru.com. 2006-11-17. Naala idi 2011-06-05.
- ^ "Déclaration D'Indépendance de L'Azawad". Nailian a Tignay para iti Liberasion iti Azawad. 2012-04-06. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2012-10-18. Naala idi 2012-04-06.
- ^ "Lecture by Prime Minister Puna of the Cook Islands -State recognition of the Cook Islands to lead to furthering cooperation". Meiji University. 2011-06-22. Naala idi 2012-01-14.
- ^ "Cook Islands and the Netherlands establish Diplomatic Relations". The Cook Islands Herald. 2011-08-17. Naala idi 2012-01-14.
- ^ "Joint Communique Between the People's Republic of China and the Cook Islands on the Establishment of Diplomatic Relations". The Embassy of the People's Republic of China in New Zealand. 2003-10-27. Naala idi 2012-01-14.
- ^ Krüger, Heiko (2010). The Nagorno-Karabakh Conflict: A Legal Analysis. Springer. p. 55. ISBN 978-3-642-11787-9.
- ^ Nikoghosyan, Hovhannes (Agosto 2010). "Kosovo ruling implications for Armenia and Azerbaijan". HULIQ.com. Hareyan Publishing, LLC. Naala idi 2011-04-17.
- ^ a b c Вице-спикер парламента Абхазии: Выборы в НКР соответствуют всем международным стандартам: "Абхазия, Южная Осетия, НКР и Приднестровье уже давно признали независимость друг друга и очень тесно сотрудничают между собой", - сказал вице-спикер парламента Абхазии. … "...Абхазия признала независимость Нагорно-Карабахской Республики..." - сказал он."
- ^ "In detail: The foreign policy of Pridnestrovie". Pridnestrovie. 2010-05-26. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2008-05-11. Naala idi 2010-06-29.
- ^ See Dagiti rehion ken teritorio: Nagorno-Karabakh (17 Enero 2006). BBC News. Naala idi Enero 17, 2006.
- ^ "Joint Comminuque on the Establishment of Diplomatic Relations Between Niue and the People's Republic of China". Embassy of the People's Republic of China in Lithuania. 2007-12-19. Naala idi 2012-02-07.
- ^ See The World Factbook|Cyprus Naiyarkibo 2018-12-26 iti Wayback Machine (10 Enero 2006). Central Intelligence Agency. Naala idi Enero 17, 2006.
- ^ Palestine Liberation Organization. "Road For Palestinian Statehood: Recognition and Admission". Negotiations Affairs Department. Naala idi 2011-07-28.
- ^ See the following on statehood criteria:
- Mendes, Errol (30 Marso 2010), Statehood and Palestine for the purposes of Article 12 (3) of the ICC Statute (PDF), 30 Marso 2010, pp. 28, 33, naala idi 2011-04-17: "...the Palestinian State also meets the traditional criteria under the Montevideo Convention..."; "...the fact that a majority of states have recognized Palestine as a State should easily fulfill the requisite state practice".
- McKinney, Kathryn M. (1994), "The Legal Effects of the Israeli-PLO Declaration ofPrinciples: Steps Toward Statehood for Palestine", Seattle University Law Review, Seattle University, 18 (93): 97, naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-07-22, naala idi 2011-04-17: "It is possible, however, to argue for Palestinian statehood based on the constitutive theory".
- McDonald, Avril (Spring 2009), "Operation Cast Lead: Drawing the Battle Lines of the Legal Dispute", Human Rights Brief, Washington College of Law, Center for Human Rights and Humanitarian Law, 25, naala idi 2011-04-17: "Whether one applies the criteria of statehood set out in the Montevideo Convention or the more widely accepted constitutive theory of statehood, Palestine might be considered a state."
- ^ United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. "Arab States: Palestine". United Nations. Naala idi 3 Disiembre 2011.
- ^ International Crisis Group (23 Mayo 2006), "Somaliland: Time for African Union leadership" (PDF), Africa Report (110): 10–13, naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-07-20, naala idi 2011-04-19
- ^ Mesfin, Berouk (Septiembre 2009), "The political development of Somaliland and its conflict with Puntland" (PDF), ISS Paper, Institute for Security Studies (200): 8, naala idi 2011-04-19
- ^ Arieff, Alexis, "De Facto Statehood? The Strange Case of Somaliland" (PDF), Yale Journal of International Affairs (Spring/Summer 2008), naiyarkibo manipud iti kasisigud (PDF) idi 2011-12-13, naala idi 2011-04-17
- ^ See Regions and territories: Somaliland (30 Disiembre 2005). BBC News. Naala idi Enero 17, 2006.
- ^ Jansen, Dinah (2009), "The Conflict between Self-Determination and Territorial Integrity: the South Ossetian Paradigm" (PDF), Geopolitics vs. Global Governance: Reinterpreting International Security, Centre for Foreign Policy Studies, University of Dalhousie: 222–242, ISBN 978-1-896440-61-3
- ^ "Russia condemned for recognizing rebel regions". CNN.com. Cable News Network. 2008-08-26. Naala idi 2008-08-26.
- ^ "Ma refers to China as ROC territory in magazine interview". Taipei Times. 2008-10-08.
- ^ Kitaen ti Regions and territories: Trans-Dniester (13 Disiembre 2005). BBC News. Naala idi Enero 17, 2006.
- ^ The following bullets are grouped according to the availability of sources for the two criteria ((a) and/or (b)). This arrangement is not intended to reflect the relative importance of the two theories. Additional details are discussed in the state's individual entries.
Bibliograpia
[urnosen | urnosen ti taudan]- Pederal a Ganganaet nga Opisiana ti Alemania (22 Abril 2009). "Amtliche Bezeichnungen ausländischer Staaten in den Landessprachen" (PDF). Gobierno iti Alemania. Naala idi 2010-07-14.
- Bissio, Roberto Remo, ed. (1995). Ti Lubong: Ti Alagaden ti Maiatlo a Lubong: 1995/96. Montevideo: Instituto del Tercer Mundo. ISBN 978-0-85598-291-1. OCLC 476299738.
- "Dagiti Pagilian wenno Luglugar, codes and abbreviations". Dagiti Estadistika a Dibision, Nagkaykaysa a Pagpagilian. 1 Abril 2010.
- Davis, Tim (19 Pebrero 2009). "Dagiti Pagilian ti Lubonmg ken Listaan dagiti Estado". Timdavis.com.au.
- "Heograpiko a Nagnagan" (PDF). Departamento iti Publiko a Pakaammo, Kartograpiko a Paset, Nagkaykaysa a Pagilian. 7 Septiembre 2000.
- "ISO 3166-1 nagnagan ti Pagilian ken dagiti kodigo nga elemento". Internasional nga Organisasion para iti Pagalagadan. 2010.
- "Listaan dagiti pagilian, dagiti teritorio ken dagiti kuarta". Opisina a Pagipablaakan iti Kappon ti Europa. 4 Mayo 2010.
- Madore, David (3 Agosto 2003). "Mano a pagilian ket ti adda iti lubong?". Madore.org.
- "The World Factbook". Estados unidos: Central Intelligence Agency. 2010. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2008-08-12. Naala idi 2012-07-16.
- World of Information (Firm), ken Internasional a Kamara iti Komersio (2003). Panagrepaso ti Tengnga a Daya 2003/04: Ti Ekonomiko ken Negosio a Reporta (27th nga ed.). Londres: Kogan Page. p. 161. ISBN 978-0-7494-4066-4. OCLC 51992589.