Moduł:Kalendarium/07-05
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/19/Test_Template_Info-Icon.svg/50px-Test_Template_Info-Icon.svg.png)
Moduł danych z listą wydarzeń, których rocznica przypada 5 lipca.
![]() | Ten artykuł zawiera treści wydzielone lub skopiowane z innego artykułu Wikipedii. Zawarta tu treść pochodzi w całości lub w części z artykułu Wikiprojekt:Rocznice/ekspozycje/07-05. Zobacz pełną listę autorów tego artykułu. Treści pochodzące z Wikipedii są oparte na licencji Creative Commons 3.0 – Uznanie Autorstwa – Na tych samych warunkach. Kopiując je lub tłumacząc, należy podać ich autorów i udostępnić na tych samych warunkach. |
- 2024 (lata zakończone na 4 lub 9) – 7 wydarzeń, 3 grupy plików, 1039 znaków → wymagane minimum
- 2025 (lata zakończone na 0 lub 5) – 9 wydarzeń, 2 grupy plików, 1664 znaki
- 2026 (lata zakończone na 1 lub 6) – 6 wydarzeń, 2 grupy plików, 1018 znaków → wymagane minimum
- 2027 (lata zakończone na 2 lub 7) – 9 wydarzeń, 3 grupy plików, 1199 znaków
- 2028 (lata zakończone na 3 lub 8) – 9 wydarzeń, 4 grupy plików, 1702 znaki
Instrukcja dla modułu |
---|
Każdy rekord zawiera następujące parametry:
((mały opis umieszczany w treści wydarzenia||opis alt|nazwa pliku na commons)).
Pod jednym opisem można umieścić więcej plików podając kolejne pary: ((mały opis umieszczany w treści wydarzenia||opis alt X|nazwa pliku X na commons|opis alt Y|nazwa pliku Y na commons ...)). Przykład jest w Moduł:Kalendarium/03-04 w roku 1678, gdzie podlinkowane są 3 pliki dźwiękowe.
|
[edytuj]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2024
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1044 – miała miejsce bitwa pod Ménfő; pokonany król Węgier Samuel Aba (na rycinie) został zamordowany
- 1844 – powstanie tkaczy śląskich w Bielawie: 3 tysiące tkaczy wdarło się na teren zakładów Christiana Gottloba Dieriga oraz do jego domu; interweniowało wojsko pruskie, zginęło 11 osób, a 24 zostały ranne
- 1854 – w wyniku pożaru muzeum w Filadelfii uległ zniszczeniu tzw. Mechaniczny Turek (na ilustracji), czyli XVIII-wieczna mistyfikacja, maszyna grająca w szachy, której autorem był Wolfgang von Kempelen
- 1889 – urodził się francuski artysta Jean Cocteau, poeta, prozaik, dramaturg, scenarzysta, reżyser filmowy
- 1904 – urodził się Ernst Mayr, amerykański ornitolog pochodzenia niemieckiego, jeden ze współtwórców nowoczesnej teorii ewolucji
- 1914 – odnotowano ostatnie odnalezienie osobnika sowicy białolicej, wymarłego ptaka z rodziny puszczykowatych
- 1939 – podczas oficjalnej próby bicia rekordu wysokości lotu niemiecki samolot turystyczny Gotha Go 150 wzbił się na wysokość 8048 metrów
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2025
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1805 – urodził się brytyjski żeglarz Robert FitzRoy, hydrograf i meteorolog, prekursor współczesnej synoptyki; gubernator Nowej Zelandii
- 1865 – w Stanach Zjednoczonych powołano Secret Service
- 1920 – zmarł niemiecki malarz, rzeźbiarz i grafik Max Klinger, symbolista (na fotografii)
- 1935 – urodzili się: izraelski polityk i dyplomata, profesor nauk politycznych Szewach Weiss, przewodniczący Rady Instytutu Pamięci Jad Waszem, przewodniczący Knesetu w latach 1992-1996, ambasador Izraela w Polsce (2000-2003), oraz polski reżyser Krzysztof Szmagier (07 zgłoś się, Przygody psa Cywila)
- 1940 – Akcja AB: na zboczach góry Gruszka pod Tarnawą Dolną funkcjonariusze niemieckiej policji porządkowej dokonali masowej egzekucji 112 polskich więźniów z Sanoka
- 1975 – w następstwie rewolucji goździków Portugalia zgodziła się na przyznanie niepodległości Republice Zielonego Przylądka, byłej portugalskiej kolonii o nazwie Wyspy Zielonego Przylądka (na ilustracji flaga Republiki Zielonego Przylądka z roku 1975)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2026
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1911 – urodził się francuski mąż stanu Georges Pompidou (na fotografii), prezydent Francji od 1969 do swojej śmierci w 1974
- 1921 – cały obszar plebiscytowy na Górnym Śląsku przeszedł pod władzę Komisji Międzysojuszniczej; zakończyło się III powstanie śląskie
- 1946 – w Polsce została wprowadzona cenzura prasowa: tego dnia wydano dekret o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk; tegoż dnia na pokazie mody w Paryżu pierwszy raz zaprezentowano publicznie damski kostium kąpielowy bikini projektu Louisa Réarda
- 1986 – zmarł Jarosław Stećko, ukraiński polityk niepodległościowy, działacz nacjonalistyczny, przywódca Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów; tegoż dnia zainaugurowano pierwsze Igrzyska Dobrej Woli (na zdjęciu ceremonia otwarcia na Centralnym Stadionie im. Lenina)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2027
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1687 – Isaac Newton opublikował pierwszy tom fundamentalnego dzieła Philosophiae naturalis principia mathematica
- 1792 – Franciszek Habsburg został wybrany na cesarza rzymskiego; po pokoju w Preszburgu – pokonany przez Napoleona – zrzekł się tytułu cesarza i króla Niemiec
- 1857 – urodziła się Klara Zetkin (na fotografii), niemiecka działaczka socjalistyczna i feministyczna
- 1907 – urodził się rosyjski prozaik i poeta Warłam Szałamow
- 1922 – irlandzka wojna domowa: klęską IRA zakończyła się bitwa o Dublin
- 1977 – w wyniku zamachu stanu przeprowadzonego przez generała Muhammada Zia ul-Haq władzę, a później i życie, utracił premier Pakistanu Zulfikar Ali Bhutto (na fotografii)
- 2012 – w Londynie oddano do użytku wieżowiec The Shard, wówczas najwyższy ukończony budynek w Europie
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2028
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 83 p.n.e. – spłonęła doszczętnie świątynia Jowisza (na ilustracji model) na Kapitolu w Rzymie
- 1833 – zmarł Joseph Nicéphore Niépce, francuski fizyk, jeden z pionierów fotografii
- 1853 – urodził się brytyjski polityk i przedsiębiorca Cecil Rhodes, twórca idei „od Kapsztadu do Kairu” tzn. kolonizacji przez Wielką Brytanię pasa ziem afrykańskich ciągnących się od Kraju Przylądkowego do Egiptu; nazwano od niego dwie kolonie: Rodezję Północną i Południową (dziś Zambia i Zimbabwe)
- 1943 – wybitny aktor Kazimierz Junosza-Stępowski zmarł, postrzelony przez oddział mający wykonać wyrok sądu Polski Podziemnej na jego żonie, konfidentce Gestapo
- 1973 – w drodze wojskowego zamachu stanu władzę w Rwandzie przejął Juvénal Habyarimana
- 1978 – zakończył się lot statku kosmicznego Sojuz 30 z pierwszym polskim kosmonautą Mirosławem Hermaszewskim (na fotografii)
- 1993 – w Polsce weszła w życie ustawa wprowadzająca podatek od towarów i usług (podatek od wartości dodanej, VAT)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2029
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1044 – miała miejsce bitwa pod Ménfő; pokonany król Węgier Samuel Aba został zamordowany
- 1844 – powstanie tkaczy śląskich w Bielawie: 3 tysiące tkaczy wdarło się na teren zakładów Christiana Gottloba Dieriga oraz do jego domu; interweniowało wojsko pruskie, zginęło 11 osób, a 24 zostały ranne
- 1854 – w wyniku pożaru muzeum w Filadelfii uległ zniszczeniu tzw. Mechaniczny Turek (na ilustracji), czyli XVIII-wieczna mistyfikacja, maszyna grająca w szachy, której autorem był Wolfgang von Kempelen
- 1889 – urodził się francuski artysta Jean Cocteau (na obrazie Amedea Modiglianiego), poeta, prozaik, dramaturg, scenarzysta, reżyser filmowy
- 1904 – urodził się Ernst Mayr, amerykański ornitolog pochodzenia niemieckiego, jeden ze współtwórców nowoczesnej teorii ewolucji
- 1914 – odnotowano ostatnie odnalezienie osobnika sowicy białolicej, wymarłego ptaka z rodziny puszczykowatych
- 1939 – podczas oficjalnej próby bicia rekordu wysokości lotu niemiecki samolot turystyczny Gotha Go 150 wzbił się na wysokość 8048 metrów
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2030
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1805 – urodził się brytyjski żeglarz Robert FitzRoy, hydrograf i meteorolog, prekursor współczesnej synoptyki; gubernator Nowej Zelandii
- 1920 – urodził się polski aktor teatralny i filmowy Ignacy Machowski; tegoż dnia zmarł niemiecki malarz, rzeźbiarz i grafik Max Klinger, symbolista (na fotografii)
- 1935 – urodził się polski reżyser Krzysztof Szmagier (07 zgłoś się, Przygody psa Cywila)
- 1940 – Akcja AB: na zboczach góry Gruszka pod Tarnawą Dolną funkcjonariusze niemieckiej policji porządkowej dokonali masowej egzekucji 112 polskich więźniów z Sanoka
- 1950 – dwa lata po ustanowieniu Państwa Izrael Kneset przyjął ustawę o prawie do powrotu, w myśl której każdy Żyd może w dowolnej chwili przyjechać do Izraela i uzyskać tamtejsze obywatelstwo
- 1975 – w następstwie rewolucji goździków Portugalia zgodziła się na przyznanie niepodległości Republice Zielonego Przylądka, byłej portugalskiej kolonii o nazwie Wyspy Zielonego Przylądka (na ilustracji flaga Republiki Zielonego Przylądka z roku 1975)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2031
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1911 – urodził się francuski mąż stanu Georges Pompidou (na fotografii), prezydent Francji od 1969 do swojej śmierci w 1974
- 1921 – cały obszar plebiscytowy na Górnym Śląsku przeszedł pod władzę Komisji Międzysojuszniczej; zakończyło się III powstanie śląskie
- 1946 – w Polsce została wprowadzona cenzura prasowa: tego dnia wydano dekret o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk; tegoż dnia na pokazie mody w Paryżu pierwszy raz zaprezentowano publicznie damski kostium kąpielowy bikini projektu Louisa Réarda
- 1986 – zmarł Jarosław Stećko, ukraiński polityk niepodległościowy, działacz nacjonalistyczny, przywódca Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów; tegoż dnia zainaugurowano pierwsze Igrzyska Dobrej Woli (na zdjęciu ceremonia otwarcia na Centralnym Stadionie im. Lenina)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2032
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1522 – zmarł hiszpański humanista Antonio de Nebrija, autor Gramática de la lengua castellana – pierwszej gramatyki języka hiszpańskiego
- 1792 – Franciszek Habsburg został wybrany na cesarza rzymskiego; po pokoju w Preszburgu – pokonany przez Napoleona – zrzekł się tytułu cesarza i króla Niemiec
- 1857 – urodziła się Klara Zetkin (na fotografii), niemiecka działaczka socjalistyczna i feministyczna
- 1922 – irlandzka wojna domowa: klęską IRA zakończyła się bitwa o Dublin
- 1972 – urodził się polski siatkarz Piotr Gabrych
- 1977 – w wyniku zamachu stanu przeprowadzonego przez generała Muhammada Zia ul-Haq władzę, a później i życie, utracił premier Pakistanu Zulfikar Ali Bhutto
- 2012 – w Londynie oddano do użytku wieżowiec The Shard (na zdjęciu), wówczas najwyższy ukończony budynek w Europie
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
2033
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Filomena i Telimena; dzień niepodległości Algierii
Okrągłe, dziesięcioletnie rocznice:
- 1833 – zmarł Joseph Nicéphore Niépce, francuski fizyk, jeden z pionierów fotografii
- 1853 – urodził się brytyjski polityk i przedsiębiorca Cecil Rhodes (na karykaturze z tygodnika „Punch”), twórca idei „od Kapsztadu do Kairu” tzn. kolonizacji przez Wielką Brytanię pasa ziem afrykańskich ciągnących się od Kraju Przylądkowego do Egiptu; nazwano od niego dwie kolonie: Rodezję Północną i Południową (dziś Zambia i Zimbabwe)
- 1933 – samorozwiązanie ostatniej niemieckiej nienazistowskiej partii – katolickiego ugrupowania Centrum (KPD została zdelegalizowana po marcowych wyborach do Reichstagu, SPD – 22 czerwca, pozostałe partie rozwiązały się na przełomie czerwca i lipca)
- 1943 – rozpoczęła się obrona Przebraża - polska samoobrona na Wołyniu odparła pierwszy atak UPA na wieś
- 1943 – wybitny aktor Kazimierz Junosza-Stępowski (na fotografii w tytułowej roli Kajusa Cezara Kaliguli w sztuce K. H. Rostworowskiego) zmarł, postrzelony przez oddział mający wykonać wyrok sądu Polski Podziemnej na jego żonie, konfidentce Gestapo
- 1973 – w drodze wojskowego zamachu stanu władzę w Rwandzie przejął Juvénal Habyarimana
- 1993 – w Polsce weszła w życie ustawa wprowadzająca podatek od towarów i usług (podatek od wartości dodanej, VAT)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg/38px-PL_Wiki_Kalendarium_ikona.svg.png)
Wszystkie rocznice
5 lipca: imieniny obchodzą m.in.: Antoni, Atanazy, Bartłomiej, Cyryla, Eliasz, Filomena, Jakub, Karolina, Maria, Marta, Michał, Przybywoj, Telimena, Trofima, Wilhelm i Zoe; dzień niepodległości Algierii
Wybrane rocznice:
- 83 p.n.e. – spłonęła doszczętnie świątynia Jowisza (na ilustracji model) na Kapitolu w Rzymie
- 1044 – miała miejsce bitwa pod Ménfő; pokonany król Węgier Samuel Aba (na rycinie) został zamordowany
- 1522 – zmarł hiszpański humanista Antonio de Nebrija, autor Gramática de la lengua castellana – pierwszej gramatyki języka hiszpańskiego
- 1687 – Isaac Newton opublikował pierwszy tom fundamentalnego dzieła Philosophiae naturalis principia mathematica
- 1792 – Franciszek Habsburg został wybrany na cesarza rzymskiego; po pokoju w Preszburgu – pokonany przez Napoleona – zrzekł się tytułu cesarza i króla Niemiec
- 1805 – urodził się brytyjski żeglarz Robert FitzRoy, hydrograf i meteorolog, prekursor współczesnej synoptyki; gubernator Nowej Zelandii
- 1833 – zmarł Joseph Nicéphore Niépce, francuski fizyk, jeden z pionierów fotografii
- 1844 – powstanie tkaczy śląskich w Bielawie: 3 tysiące tkaczy wdarło się na teren zakładów Christiana Gottloba Dieriga oraz do jego domu; interweniowało wojsko pruskie, zginęło 11 osób, a 24 zostały ranne
- 1853 – urodził się brytyjski polityk i przedsiębiorca Cecil Rhodes (na karykaturze z tygodnika „Punch”), twórca idei „od Kapsztadu do Kairu” tzn. kolonizacji przez Wielką Brytanię pasa ziem afrykańskich ciągnących się od Kraju Przylądkowego do Egiptu; nazwano od niego dwie kolonie: Rodezję Północną i Południową (dziś Zambia i Zimbabwe)
- 1854 – w wyniku pożaru muzeum w Filadelfii uległ zniszczeniu tzw. Mechaniczny Turek (na ilustracji), czyli XVIII-wieczna mistyfikacja, maszyna grająca w szachy, której autorem był Wolfgang von Kempelen
- 1857 – urodziła się Klara Zetkin (na fotografii), niemiecka działaczka socjalistyczna i feministyczna
- 1865 – w Stanach Zjednoczonych powołano Secret Service
- 1889 – urodził się francuski artysta Jean Cocteau (na obrazie Amedea Modiglianiego), poeta, prozaik, dramaturg, scenarzysta, reżyser filmowy
- 1904 – urodził się Ernst Mayr, amerykański ornitolog pochodzenia niemieckiego, jeden ze współtwórców nowoczesnej teorii ewolucji
- 1907 – urodził się rosyjski prozaik i poeta Warłam Szałamow
- 1911 – urodził się francuski mąż stanu Georges Pompidou (na fotografii), prezydent Francji od 1969 do swojej śmierci w 1974
- 1914 – odnotowano ostatnie odnalezienie osobnika sowicy białolicej, wymarłego ptaka z rodziny puszczykowatych
- 1920 – urodził się polski aktor teatralny i filmowy Ignacy Machowski; tegoż dnia zmarł niemiecki malarz, rzeźbiarz i grafik Max Klinger, symbolista (na fotografii)
- 1921 – cały obszar plebiscytowy na Górnym Śląsku przeszedł pod władzę Komisji Międzysojuszniczej; zakończyło się III powstanie śląskie
- 1922 – irlandzka wojna domowa: klęską IRA zakończyła się bitwa o Dublin
- 1933 – samorozwiązanie ostatniej niemieckiej nienazistowskiej partii – katolickiego ugrupowania Centrum (KPD została zdelegalizowana po marcowych wyborach do Reichstagu, SPD – 22 czerwca, pozostałe partie rozwiązały się na przełomie czerwca i lipca)
- 1935 – urodzili się: polski reżyser Krzysztof Szmagier (07 zgłoś się, Przygody psa Cywila), oraz izraelski polityk i dyplomata, profesor nauk politycznych Szewach Weiss, przewodniczący Rady Instytutu Pamięci Jad Waszem, przewodniczący Knesetu w latach 1992-1996, ambasador Izraela w Polsce (2000-2003)
- 1939 – podczas oficjalnej próby bicia rekordu wysokości lotu niemiecki samolot turystyczny Gotha Go 150 wzbił się na wysokość 8048 metrów
- 1940 – Akcja AB: na zboczach góry Gruszka pod Tarnawą Dolną funkcjonariusze niemieckiej policji porządkowej dokonali masowej egzekucji 112 polskich więźniów z Sanoka
- 1943 – rozpoczęła się obrona Przebraża - polska samoobrona na Wołyniu odparła pierwszy atak UPA na wieś
- 1943 – wybitny aktor Kazimierz Junosza-Stępowski (na fotografii w tytułowej roli Kajusa Cezara Kaliguli w sztuce K. H. Rostworowskiego) zmarł, postrzelony przez oddział mający wykonać wyrok sądu Polski Podziemnej na jego żonie, konfidentce Gestapo
- 1946 – w Polsce została wprowadzona cenzura prasowa: tego dnia wydano dekret o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk; tegoż dnia na pokazie mody w Paryżu pierwszy raz zaprezentowano publicznie damski kostium kąpielowy bikini projektu Louisa Réarda
- 1950 – dwa lata po ustanowieniu Państwa Izrael Kneset przyjął ustawę o prawie do powrotu, w myśl której każdy Żyd może w dowolnej chwili przyjechać do Izraela i uzyskać tamtejsze obywatelstwo
- 1972 – urodził się polski siatkarz Piotr Gabrych
- 1973 – w drodze wojskowego zamachu stanu władzę w Rwandzie przejął Juvénal Habyarimana
- 1975 – w następstwie rewolucji goździków Portugalia zgodziła się na przyznanie niepodległości Republice Zielonego Przylądka, byłej portugalskiej kolonii o nazwie Wyspy Zielonego Przylądka (na ilustracji flaga Republiki Zielonego Przylądka z roku 1975)
- 1977 – w wyniku zamachu stanu przeprowadzonego przez generała Muhammada Zia ul-Haq władzę, a później i życie, utracił premier Pakistanu Zulfikar Ali Bhutto (na fotografii)
- 1978 – zakończył się lot statku kosmicznego Sojuz 30 z pierwszym polskim kosmonautą Mirosławem Hermaszewskim (na fotografii)
- 1986 – zmarł Jarosław Stećko, ukraiński polityk niepodległościowy, działacz nacjonalistyczny, przywódca Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów; tegoż dnia zainaugurowano pierwsze Igrzyska Dobrej Woli (na zdjęciu ceremonia otwarcia na Centralnym Stadionie im. Lenina)
- 1993 – w Polsce weszła w życie ustawa wprowadzająca podatek od towarów i usług (podatek od wartości dodanej, VAT)
- 2012 – w Londynie oddano do użytku wieżowiec The Shard (na zdjęciu), wówczas najwyższy ukończony budynek w Europie
return {
{
rok = "83 p.n.e.",
tekst = "spłonęła doszczętnie '''[[świątynia Jowisza Najlepszego Największego|świątynia Jowisza]]''' ((na ilustracji model||Świątynia Jowisza Kapitolińskiego – model|TempleofCapitoliumRome.jpg)) na [[Kapitol]]u w [[Rzym]]ie",
},
{
rok = 1044,
tekst = "miała miejsce [[bitwa pod Ménfő]]; pokonany król Węgier '''[[Samuel Aba]]''' ((na rycinie||Samuel Aba|Sámuel Aba.jpg)) został zamordowany",
},
{
rok = 1522,
tekst = "zmarł hiszpański humanista '''[[Antonio de Nebrija]]''', autor '''''[[Gramática de la lengua castellana]]''''' – pierwszej gramatyki języka hiszpańskiego",
},
{
rok = 1687,
tekst = "'''[[Isaac Newton]]''' opublikował pierwszy tom fundamentalnego dzieła '''''[[Matematyczne zasady filozofii naturalnej|Philosophiae naturalis principia mathematica]]'''''",
},
{
rok = 1792,
tekst = "'''[[Franciszek II Habsburg|Franciszek Habsburg]]''' został wybrany na [[Cesarz rzymski (Święte Cesarstwo Rzymskie)|cesarza rzymskiego]]; po [[Pokój w Preszburgu|pokoju w Preszburgu]] – pokonany przez Napoleona – zrzekł się tytułu cesarza i króla Niemiec",
},
{
rok = 1805,
tekst = "urodził się brytyjski żeglarz '''[[Robert FitzRoy]]''', hydrograf i meteorolog, prekursor współczesnej [[Prognoza pogody|synoptyki]]; [[gubernatorzy Nowej Zelandii|gubernator Nowej Zelandii]]",
},
{
rok = 1833,
tekst = "zmarł '''[[Joseph Nicéphore Niépce]]''', francuski fizyk, jeden z pionierów fotografii",
},
{
rok = 1844,
tekst = "'''[[powstanie tkaczy śląskich]]''' w Bielawie: 3 tysiące tkaczy wdarło się na teren zakładów [[Christian Gottlob Dierig|Christiana Gottloba Dieriga]] oraz do jego domu; interweniowało wojsko pruskie, zginęło 11 osób, a 24 zostały ranne",
},
{
rok = 1853,
tekst = "urodził się brytyjski polityk i przedsiębiorca '''[[Cecil Rhodes]]''' ((na karykaturze z tygodnika „[[Punch (czasopismo)|Punch]]”||Cecil Rhodes|Punch Rhodes Colossus.png)), twórca idei „od [[Kapsztad]]u do [[Kair]]u” tzn. [[kolonializm|kolonizacji]] przez [[Wielka Brytania|Wielką Brytanię]] pasa ziem afrykańskich ciągnących się od [[Kraj Przylądkowy|Kraju Przylądkowego]] do [[Egipt]]u; nazwano od niego dwie kolonie: [[Rodezja Północna|Rodezję Północną]] i [[Rodezja Południowa|Południową]] (dziś [[Zambia]] i [[Zimbabwe]])",
},
{
rok = 1854,
tekst = "w wyniku pożaru muzeum w Filadelfii uległ zniszczeniu tzw. '''[[Mechaniczny Turek]]''' ((na ilustracji||Mechaniczny Turek|Tuerkischer schachspieler racknitz1.jpg)), czyli XVIII-wieczna [[mistyfikacja]], maszyna grająca w szachy, której autorem był [[Wolfgang von Kempelen]]",
},
{
rok = 1857,
tekst = "urodziła się '''[[Clara Zetkin|Klara Zetkin]]''' ((na fotografii||Clara Zetkin|C Zetkin 1.jpg)), niemiecka działaczka [[socjalizm|socjalistyczna]] i [[feminizm|feministyczna]]",
},
{
rok = 1865,
tekst = "w Stanach Zjednoczonych powołano '''[[United States Secret Service|Secret Service]]'''",
},
{
rok = 1889,
tekst = "urodził się francuski artysta '''[[Jean Cocteau]]''' ((na obrazie [[Amedeo Modigliani|Amedea Modiglianiego]]||Jean Cocteau|Modigliani, Amedeo (1884-1920) - Ritratto di Jean Cocteau (1889-1963) - 1916.jpg)), poeta, prozaik, dramaturg, scenarzysta, reżyser filmowy",
},
{
rok = 1904,
tekst = "urodził się '''[[Ernst Mayr]]''', amerykański ornitolog pochodzenia niemieckiego, jeden ze współtwórców nowoczesnej teorii ewolucji",
},
{
rok = 1907,
tekst = "urodził się rosyjski prozaik i poeta '''[[Warłam Szałamow]]'''",
},
{
rok = 1911,
tekst = "urodził się francuski mąż stanu '''[[Georges Pompidou]]''' ((na fotografii||Georges Pompidou|Georges Pompidou (cropped).jpg)), [[Prezydenci Francji|prezydent Francji]] od 1969 do swojej śmierci w 1974",
},
{
rok = 1914,
tekst = "odnotowano ostatnie odnalezienie osobnika '''[[Sowica białolica|sowicy białolicej]]''', wymarłego ptaka z rodziny puszczykowatych",
},
{
rok = 1920,
tekst = "urodził się polski aktor teatralny i filmowy '''[[Ignacy Machowski]]'''",
},
{
rok = 1920,
tekst = "zmarł niemiecki malarz, rzeźbiarz i grafik '''[[Max Klinger (artysta)|Max Klinger]]''', [[symbolizm|symbolista]] ((na fotografii||Max Klinger|Nicola Perscheid - Max Klinger 1915.jpg))",
},
{
rok = 1921,
tekst = "cały obszar plebiscytowy na [[Górny Śląsk|Górnym Śląsku]] przeszedł pod władzę [[Międzysojusznicza Komisja Rządząca i Plebiscytowa na Górnym Śląsku|Komisji Międzysojuszniczej]]; zakończyło się '''[[III powstanie śląskie]]'''",
},
{
rok = 1922,
tekst = "[[irlandzka wojna domowa]]: klęską IRA zakończyła się '''[[bitwa o Dublin]]'''",
oddzielny = true,
},
{
rok = 1933,
tekst = "samorozwiązanie ostatniej niemieckiej nienazistowskiej partii – katolickiego ugrupowania '''[[Niemiecka Partia Centrum|Centrum]]''' ([[Komunistyczna Partia Niemiec|KPD]] została zdelegalizowana po marcowych wyborach do Reichstagu, [[Socjaldemokratyczna Partia Niemiec|SPD]] – 22 czerwca, pozostałe partie rozwiązały się na przełomie czerwca i lipca)",
},
{
rok = 1935,
tekst = "urodził się polski reżyser '''[[Krzysztof Szmagier]]''' (''[[07 zgłoś się]]'', ''[[Przygody psa Cywila]]'')",
},
{
rok = 1935,
tekst = "urodził się izraelski polityk i dyplomata, profesor nauk politycznych '''[[Szewach Weiss]]''', przewodniczący Rady Instytutu Pamięci [[Jad Waszem]], przewodniczący [[Kneset]]u w latach 1992-1996, ambasador Izraela w Polsce (2000-2003)",
},
{
rok = 1939,
tekst = "podczas oficjalnej próby bicia rekordu wysokości lotu niemiecki samolot turystyczny '''[[Gotha Go 150]]''' wzbił się na wysokość 8048 metrów",
},
{
rok = 1940,
tekst = "[[Akcja AB]]: na zboczach góry [[Gruszka (Pogórze Bukowskie)|Gruszka]] pod [[Tarnawa Dolna (województwo podkarpackie)|Tarnawą Dolną]] funkcjonariusze niemieckiej [[Ordnungspolizei|policji porządkowej]] '''[[Egzekucja na górze Gruszka|dokonali masowej egzekucji]]''' 112 polskich więźniów z [[Sanok]]a",
oddzielny = true,
},
{
rok = 1943,
tekst = "wybitny aktor '''[[Kazimierz Junosza-Stępowski]]''' ((na fotografii w tytułowej roli Kajusa Cezara Kaliguli w sztuce [[Karol Hubert Rostworowski|K. H. Rostworowskiego]]||Kazimierz Junosza-Stępowski|Kazimierz Junosza Stepowski Polish actor.jpg)) zmarł, postrzelony przez oddział mający wykonać wyrok sądu [[Polskie Państwo Podziemne|Polski Podziemnej]] na jego żonie, konfidentce [[Gestapo]]",
},
{
rok = 1943,
tekst = "rozpoczęła się '''[[obrona Przebraża]]''' - [[polska samoobrona na Wołyniu]] odparła pierwszy atak [[Ukraińska Powstańcza Armia|UPA]] na [[Hajowe (obwód wołyński)|wieś]]",
oddzielny = true,
},
{
rok = 1946,
tekst = "na pokazie mody w [[Paryż]]u pierwszy raz zaprezentowano publicznie damski kostium kąpielowy '''[[bikini]]''' projektu [[Louis Réard|Louisa Réarda]]",
},
{
rok = 1946,
tekst = "w Polsce została wprowadzona [[Cenzura w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej|cenzura prasowa]]: tego dnia wydano dekret o utworzeniu '''[[Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk|Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk]]'''",
},
{
rok = 1950,
tekst = "dwa lata po [[Historia Izraela|ustanowieniu Państwa Izrael]] Kneset przyjął '''[[Prawo powrotu|ustawę o prawie do powrotu]]''', w myśl której każdy Żyd może w dowolnej chwili [[Alija|przyjechać do Izraela]] i uzyskać tamtejsze obywatelstwo",
},
{
rok = 1972,
tekst = "urodził się polski siatkarz '''[[Piotr Gabrych]]'''",
},
{
rok = 1973,
tekst = "w drodze wojskowego zamachu stanu władzę w [[Rwanda|Rwandzie]] przejął '''[[Juvénal Habyarimana]]'''",
},
{
rok = 1975,
tekst = "w następstwie [[Rewolucja goździków|rewolucji goździków]] Portugalia zgodziła się na przyznanie niepodległości '''[[Republika Zielonego Przylądka|Republice Zielonego Przylądka]]''', byłej [[Portugalskie imperium kolonialne|portugalskiej kolonii]] o nazwie [[Wyspy Zielonego Przylądka (kolonia)|Wyspy Zielonego Przylądka]] ((na ilustracji [[flaga Republiki Zielonego Przylądka]] z roku 1975||dawna flaga Republiki Zielonego Przylądka|Flag of Cape Verde (1975–1992).svg))",
},
{
rok = 1977,
tekst = "w wyniku zamachu stanu przeprowadzonego przez generała '''[[Muhammad Zia ul-Haq|Muhammada Zia ul-Haq]]''' władzę, a później i życie, utracił premier [[Pakistan]]u '''[[Zulfikar Ali Bhutto]]''' ((na fotografii||Zulfikar Ali Bhutto|Zulfikar Ali Bhutto.jpg))",
},
{
rok = 1978,
tekst = "zakończył się lot statku kosmicznego [[Sojuz 30]] z pierwszym polskim kosmonautą '''[[Mirosław Hermaszewski|Mirosławem Hermaszewskim]]''' ((na fotografii||Mirosław Hermaszewski|Miroslaw Hermaszewski.jpg))",
},
{
rok = 1986,
tekst = "zmarł '''[[Jarosław Stećko]]''', ukraiński polityk niepodległościowy, działacz [[nacjonalizm ukraiński|nacjonalistyczny]], przywódca [[Organizacja Ukraińskich Nacjonalistów|Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów]]",
},
{
rok = 1986,
tekst = "zainaugurowano pierwsze '''[[Igrzyska Dobrej Woli]]''' ((na zdjęciu ceremonia otwarcia na [[Stadion Łużniki|Centralnym Stadionie im. Lenina]]||Igrzyska Dobrej Woli 1986|GWG-4.jpg))",
},
{
rok = 1993,
tekst = "w Polsce weszła w życie ustawa wprowadzająca '''[[podatek od towarów i usług]]''' (podatek od wartości dodanej, VAT)",
},
{
rok = 2012,
tekst = "w [[Londyn]]ie oddano do użytku wieżowiec '''[[The Shard]]''' ((na zdjęciu||The Shard|The Shard from the Sky Garden 2015.jpg)), wówczas najwyższy ukończony budynek w Europie",
},
}