Várkert Bazár
![Ziemia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Geographylogo.svg/20px-Geographylogo.svg.png)
![]() Kompleks w 2015 roku, widziany z zamku Królewskiego | |
Państwo | |
---|---|
Miejscowość | |
Adres |
1013 Budapest, Ybl Miklós tér 2–6[1] |
Styl architektoniczny | |
Architekt | |
Rozpoczęcie budowy |
1875 |
Ukończenie budowy |
1883 |
Zniszczono |
II wojna światowa, po 1984 |
Odbudowano |
2011–2014 |
Położenie na mapie Budapesztu ![]() | |
Położenie na mapie Węgier ![]() | |
![]() | |
Strona internetowa |
Várkert Bazár – neorenesansowy kompleks budowlano-parkowy, znajdujący się w Budapeszcie, w Budzie, na zboczu Wzgórza Zamkowego[2]. Jest częścią wpisanego w 1987 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO obszaru obejmującego Wzgórze Zamkowe i panoramę nabrzeży Dunaju[3][4].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Na początku lat 70. XIX wieku narodził się pomysł budowy reprezentacyjnej budowli z założeniem ogrodowym u podnóża Wzgórza Zamkowego w Budapeszcie[5]. Kompleks został zbudowany w latach 1875–1883 w stylu neorenesansowym według projektu architekta Miklósa Ybla jako zakończenie ogrodu miejskiego nad Dunajem[1][2][5].
Pierwotnie w podcieniach obecnych w budynkach kompleksu mieściły się sklepy, zaś później urządzono tam pracownie artystów. Od 1884 roku w jednej z tych pracowni działał węgierski rzeźbiarz Alajos Stróbl, twórca Fontanny Macieja na terenie budapeszteńskiego zamku Królewskiego[5]. Obiekt został poważnie uszkodzony podczas II wojny światowej[2][5]. Wieża na skraju placu została zniszczona, podobnie jak inne części kompleksu[5].
W latach 1961–1984 kompleks funkcjonował jako Budziński Park Młodzieżowy (węg. Budai Ifjúsági Park), w którym odbywały się liczne imprezy muzyczne i koncerty najsłynniejszych węgierskich zespołów popowych oraz rockowych[5][1][2]. W 1984 roku Várkert Bazár został zamknięty z powodu złego stanu technicznego[2][6]. W następnych latach mocno podupadł i nawet rozważano jego rozbiórkę[2]. W 1996 roku trafił na listę 100 najbardziej zagrożonych zabytków świata[1].
19 października 2011 roku węgierski rząd podjął decyzję o odbudowie i restauracji kompleksu[1]. Pierwsza faza odbudowy trwała do 3 kwietnia 2014 roku, a w ramach niej odnowione zostały historyczne budynki. Następnie odrestaurowano neorenesansowe ogrody. Całość prac zakończyła się pod koniec sierpnia 2014 roku, kiedy to kompleks został otwarty dla zwiedzających[3]. Koszty inwestycji wyniosły 11 miliardów forintów (34,9 miliona euro) i zostały sfinansowane ze środków państwowych oraz z funduszy z Unii Europejskiej[7]. Obecnie Várkert Bazár stanowi miejsce rozrywki, wypoczynku i wydarzeń kulturalnych[5]. Mieści tereny wystawowe, neorenesansowy ogród kwiatowy, park i kino. Obiekt zapewnia również dostęp do zamku Królewskiego za sprawą schodów ruchomych[2].
Galeria
[edytuj | edytuj kod]-
Jeden z obiektów kompleksu w 1900 roku
-
Kompleks na pocztówce z 1911 roku
-
Kompleks w 1963 roku
-
Kompleks w 1975 roku
-
Kompleks w 2009 roku
-
Jeden z obiektów kompleksu w 2010 roku
-
Część kompleksu w 2010 roku
-
Część kompleksu w 2011 roku
-
Część kompleksu podczas odbudowy w 2013 roku
-
Kompleks podczas odbudowy w 2014 roku
-
Odbudowany kompleks w 2014 roku
-
Odbudowany kompleks w 2014 roku
-
Część parkowa kompleksu w 2017 roku
-
Jeden z obiektów kompleksu w 2019 roku
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e Várkert Bazár. jegy.hu. [dostęp 2023-05-26]. (węg.).
- ↑ a b c d e f g Várkert Bazár. [w:] sights & culture [on-line]. welovebudapest.com. [dostęp 2023-05-26]. (ang.).
- ↑ a b Budapest Castle Bazaar and The Royal Gardens. budapestbylocals.com. [dostęp 2023-05-26]. (ang.).
- ↑ World heritage sites. [w:] Attractions [on-line]. budapest.com. [dostęp 2023-05-26]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g Herbstspaziergang im Burggarten-Basar, im Teil des UNESCO-Weltkulturerbes. wunderbaresungarn.de. [dostęp 2023-05-26]. (niem.).
- ↑ Rebirth of Budapest Castle District. hungarytoday.hu, 2021-12-30. [dostęp 2023-05-26]. (ang.).
- ↑ Várkert Bazár In Budapest Opens To Public. xpatloop.com, 2014-09-04. [dostęp 2023-05-26]. (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Galeria zdjęć Várkert Bazár (ang.)